Aslan: Ben u Sen’de ortaya çıkan   ‘İkinci Surlar’ korunmalı

Diyarbakır’ın Yenişehir ilçesinde “kentsel dönüşüm” çalışmaları sırasında Ben û Sen Semti’nin molozları altında çıkan yeni tarihi kalıntıların koruma altına alınması çağrısı yapıldı. Kalıntıların ortaya çıktığı bölgede inceleme yapan Mimarlar Odası Diyarbakır Şubesi Eşbaşkanı Selma Aslan, gözlemlerini paylaştı. 

 Sur Kalesi’nin dünyanın en eski uygarlıklarına tanıklık ettiğini hatırlatan Aslan, “Eski olmasının yanında dünyanın en dayanıklı surları arasında da yer aldığını biliyoruz. Diyarbakır Sur Kale yapısını dıştan çevreleyen ikinci bir kale duvar daha olduğu bilinmekteydi ve bu Sur diplerindeki yapıların yıkılmasından sonra ortaya çıktı. İç Kale’den başlayıp Mardin Kapı’ya kadar olan bölümde İkinci Sur’ların olmadığı, alanın sarp kayalıklardan oluşması nedeniyle ihtiyaç duyulmadığı düşünülmektedir. Mardin Kapı’dan Dağkapı’ya kadar olan alanda bir İkici Sur duvarının bulunduğu bilinmektedir. Eyyubiler Döneminde yıpranan kale duvarının tamir edilmesi için dıştaki ikinci kale duvarlarının taşlarının kullanıldığı arkeologlar tarafından dile getirilmektedir” dedi.

 ‘AÇIĞA ÇIKARILMALIDIR’

 “İkinci Sur” duvarı şeklinde tanımlanan kalıntıların koruma altına alması gerektiğini ifade eden Aslan, “Yıkılan yapıların bulunduğu alanda peyzaj düzenleme işi yapılmak istenmiş ihaleye çıkarılmıştır. Bu alanda yapılan çalışmalar Koruma Kurulu’nun onayına tabi iş ve işlemlerdir ve dolayısıyla projenin Koruma Kurulu ve belki de Bilim Kurulu’na sunularak yapılmıştır. Açığa çıkan bu İkinci Sur kalıntılarının konservasyonunda (koruma) yapılması ve kazı çalışmaları yapılarak bazı bölgelerdeki kale duvarları da açığa çıkartılmalıdır. Tüm bu çalışmalar projede yer almış olabilir, peyzaj projesinin bir parçası da olabilir, değilse de projeye dahil edilmelidir” diye belirtti.

Koruma Kurulu’ndan proje ve işlemleri talep ettiklerini ve henüz taraflarına ulaşan belge olmadığını aktaran Aslan, “Bu yüzden sadece kaygılarımızı dile getiriyoruz. Alanda yaptığımız gezi ve incelemeler ile oluşan kaygılardır. Bu kalıntıların üzerine toprak ya da betonla kapatılacağı kaygımızın olduğunu dile getirmek isteriz” diye konuştu.

‘KAZI ÇALIŞMASI GEREKLİ’

 Aslan, şöyle devam etti: “Toprak altında kalan duvarların açığa çıkartılması için de kazı çalışmaları yapılmasını talep ediyoruz. Peyzaj düzenleme işine tercih edilen ağaçlarda ise boylu ağaç seçimi yapılmamalı ve Sur’u gölgelemeyen ağaç tiplerinden oluşması önemlidir. Diğer bir çalışma da hemen Sur’ların yakınından geçen sulama kanallarının yapılmasının da Sur’lara zarar vereceğinden kaynaklı hatalı bir imalat olduğunu söyleyebiliriz.”

Ortaya çıkan kalıntıya doğru müdahalenin önemini vurgulayan Aslan, sözlerini şöyle tamamladı: “Dönem müdahalesi olarak farklı müdahalelerle geleceğe bilgi aktarılması acısından farklılıklar önemlidir. Mevcut olan kalıntıya doğru müdahale edilmeli ve konservasyon çalışması yapılmalıdır. Simar kapısının bulunduğu alandaki su deposundan alanın sulanması için su çekilmiş ancak hatlar sur diplerine çok yakın olmuştur. Ben û Sen Vadisi Sur’ların en ihtişamlı alanıdır ve korunmalı.”

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Üye Ol