Kazayla ilgili soruşturma başlatıldı.

Diyarbakır İl Emniyet Müdürlüğünün sosyal medya hesaplarından yapılan paylaşıma göre, 22 Ağustos'ta Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ve Sur İlçe Emniyet Müdürlüğünün ortak çalışması kapsamında Sur ilçesinde operasyon düzenlendi.

Operasyonda, 2 el bombası ele geçirildi, M.Y, R.E, İ.Ç. ve adli süreçteki çocuk D.Ç. gözaltına alındı.

Emniyetteki işlemlerinin ardından adli makamlara sevk edilen şüpheliler çıkarıldıkları hakimlikçe tutuklandı.

Amedspor Turka Kocaeli Stadyumu’nda 21.30’da Kocaelispor ile oynayacağı maça beyaz forma ile çıkacağını açıkladı.

Amedspor Süper Lig sezonun ikinci haftasında Kocaelispor’a konuk oluyor. İlk iç saha maçında Erzurumspor’u 3-0 mağlup eden yeşil-kırmızılılar Kocaeli’den puan ve puanlarla dönme istiyor.

Öte yandan Amedspor, sırt sponsoru için NİL Yapı ile anlaştı, bugün Kocaeli maçına göğüs sponsoru olarak eski başkan Aziz Elaldı’ya ait firma olan AZEL İle çıkacak.

ABD Başkanı Donald Trump, geçtiğimiz hafta İran’a dönük “ekonomik savaş” başlattığını ilan etmişti. Trump’ın ardından açıklama yapan ABD Hazine Bakanı Scott Bessent de, İran'a "tarihte görülmemiş bir izolasyon” uygulayacaklarını duyurmuştu.

Bessent, yaptığı açıklamada yaptırım kararlarının “şafak vakti” açıklanacağını duyurmuştu.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazem Garibadadi de, Bessent’in açıklamasına “Bu bir zafer mi yoksa Amerika'nın yenilgi itirafı mı” diye sormuştu.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Beqayi de saldırganlığın kaynağını hedef alma hakları olduğunu belirterek, "Biz kesinlikle savaşı başlatmadık ve savaşın sonunun saldırganın şartlarına bağlı olmasına da izin vermeyeceğiz" demişti.

Çin Dışişleri Bakanlığı ve Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, yaptıkları çağrıda sorunun diplomatik yollarla çözülmesi çağrısında bulunmuştu.

ABD Hazine Bakanlığı bugün Türkiye saati ile 18.00'de İran’a dönük yaptırımları basın toplantısı ile duyuracak.

Van Medeniyetler Beşiğinde Yakınlarını Kaybeden Aileler ile Yardımlaşma Dayanışma Birlik ve Kültür Derneği (MEBYA-DER) öncülüğünde gerçekleştirilen anmaya yüzlerce kişi katıldı. DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları da taziyeyi ziyaret etti.

Büyük bir acının yaşandığını belirten Tülay Hatimoğulları, şunları söyledi:

“Bugün toprağa düşen her canımız, Kürt halkının 100 yıllık mücadelesini bugüne taşıdı ve bunun bedelini ödedi. Bugün toprağa düşen her bir canımız devrimci, yurtsever, sosyalist mücadelenin ve Kürt halkının mücadelesinin birer neferi olarak toprağa umut ekti, umudu büyüttü. Bu umut ki Irak’ta, İran’da, Suriye’de, Rojava’da ve Türkiye’de sadece umutları büyütmedi, umutlar gerçeğe dönüşmeye başladı.”

‘Artık somut kazanım zamanı’

Abdullah Öcalan’ın, Kürt halkının verdiği mücadelenin yepyeni bir evreye girdiğini kaydettiğini belirten Tülay Hatimoğulları, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Silahlar susacak, çatışma ve savaş bitecek; siyasi ve hukuki mücadele güçlenecek. Bu anlamıyla 27 Şubat’ta başlayan süreç büyük bir umut doğurmuştur. Bugün ödenen bütün bu bedellerin sonucu olarak Kürt sorunu artık bir ‘terör’ sorunu olarak anılmayacak. Çerçeve Yasa’da ümit ediyoruz ki Kürt halkının dili, kültürel hakları ve uğruna 100 yıldır mücadele ettiği bütün değerler artık somut bir kazanıma dönüşebilecek. Sayın Öcalan, ‘Bin kilometrelik yolu 50 senelik mücadeleyle bir yere kadar getirdik. Ama yine yeni dönem açısından daha ilk adımı atıyoruz’ dedi. Kürt halkı kazanmıştır. Kürt halkı ödediği bedellerin sonucunda onurlu bir halk olarak sadece Türkiye’de, Suriye’de, Irak’ta, İran’da değil; Ortadoğu’nun ve dünyanın dört bir yanında artık tanınan, başı dik, onurlu bir halk olarak varlığını devam ettirecek.”
Anma programı binlerce kişinin katılımıyla devam ediyor.

Yüksekova’da taziye kurulacak

Hakkari’nin Yüksekova ilçesinde de farklı tarihlerde ve farklı yerlerde yaşamını yitirenler için ilçede bulunan Güngör mahallesindeki Çayır isimli salonda 3 günlük taziye kurulacak.

Hakkari Medeniyetler Beşiğinde Yakınlarını Kaybeden Aileler Yardımlaşma, Dayanışma, Birlik ve Kültür Derneği (MEBYADER) öncülüğünde kurulacak olan taziye 25 Ağustos saat 09.00’da başlayacak. Taziyenin 3’üncü gününde anma etkinliği gerçekleştirilecek

Diyarbakır’ın tarihi yalnızca surları, hanları, camileri ve geleneksel mimarisiyle değil, yüzyıllar boyunca şekillenen sosyal dayanışma kültürüyle de dikkat çekiyor. Kent hafızasında “Diyarbekir beyefendileri” olarak yer edinen eşrafın, özellikle dini gün ve gecelerde ihtiyaç sahiplerini gözetmesi, ibadethanelerde ikramlarda bulunması ve eğitim çalışmalarına destek vermesi, geçmişten bugüne aktarılan önemli gelenekler arasında gösteriliyor.

Eski Diyarbakır toplumunda “beyefendi” kavramı yalnızca maddi varlıkla ilişkilendirilmiyordu. Zarif giyimi, ölçülü konuşması, misafirperverliği, dürüstlüğü ve toplumsal sorumluluk anlayışıyla öne çıkan kişiler için kullanılan bu ifade, aynı zamanda kentin sosyal hayatındaki güven ve dayanışmanın da karşılığıydı.

Mahalle ve şehir hayatında saygın bir konuma sahip olan bu kişiler, ihtiyaç sahiplerinin desteklenmesinden esnaf arasındaki anlaşmazlıkların çözümüne kadar birçok konuda sorumluluk üstlenirdi. Misafir ağırlamak, ihtiyaç sahibini geri çevirmemek ve sahip olunan imkânları toplum yararına kullanmak ise bu anlayışın temel unsurları arasında yer alıyordu.

Çelebi Eser’in Diyarbakır’daki hayır mirası

Bu geleneğin Diyarbakır’daki dikkat çekici isimlerinden biri olarak anılan Çelebi Eser, 1927 yılında Diyarbakır’da dünyaya geldi. Kentin köklü ailelerinden birine mensup olan Eser, ticari faaliyetlerinin yanı sıra eğitim, ibadet, spor ve sosyal yardımlaşma alanlarındaki çalışmalarıyla tanındı. 1995 yılında hayatını kaybeden Eser’in adı, kentte yaptırdığı ve destek verdiği çeşitli eserlerle yaşamaya devam ediyor.

Eser’in hayır anlayışının merkezinde eğitim bulunuyordu. Kendi imkânlarıyla okul yaptırdığı, arsalarını eğitim amacıyla değerlendirdiği ve bazı eğitim kurumlarını Millî Eğitim Bakanlığına bağışladığı aktarılıyor.

Çelebi Eser’in adıyla anılan okullar arasında Çelebi Eser Ortaokulu, Nuriye Çelebi Eser İlkokulu ve Çelebi Eser İmam Hatip Ortaokulu bulunuyor. Bunun yanında bölgedeki hafızlık eğitimine katkı sağlamak amacıyla Çelebi Eser Yatılı Bölge Erkek Kur’an Kursu’nun kurulmasına da öncülük ettiği belirtiliyor.

Eser’in desteğinin yalnızca okul yapımıyla sınırlı kalmadığı, ihtiyaç sahibi öğrencilerin eğitim giderlerine, kıyafet ve kırtasiye ihtiyaçlarına da katkı sunduğu ifade ediliyor.

Kandil gecelerinde dayanışma öne çıkıyordu

Diyarbakır’ın geçmişteki kandil geleneklerinde ibadet kadar paylaşmanın da önemli bir yer tuttuğu anlatılıyor. Kentin tarihi camilerinde düzenlenen programların ardından vatandaşlara çeşitli ikramlarda bulunulması, mevlit ve kasidelerin okunması, ihtiyaç sahiplerinin gözetilmesi bu gecelerin öne çıkan uygulamaları arasında yer alıyordu.

Çelebi Eser’in de kandil gecelerine özel önem verdiği ve bu gecelerde camilerde düzenlenen programlara destek olduğu aktarılıyor. Başta tarihi Ulu Camii olmak üzere kentteki önemli ibadethanelerde gerçekleştirilen programlarda vatandaşlara lokma, helva, kandil simidi ve şerbet ikram edildiği belirtiliyor.

Mevlit, ilahi ve kasidelerin okunması için hafız ve mevlithanların bir araya getirilmesi de kandil gecelerinin manevi atmosferini güçlendiren uygulamalar arasında yer alıyordu.

Hafızlara ve öğrencilere özel ilgi

Çelebi Eser’in eğitim alanındaki çalışmalarının dini eğitime de uzandığı belirtiliyor. Kendi adıyla kurulan Kur’an kursunda eğitim gören öğrencilerin yanı sıra kentteki diğer öğrencilerle de yakından ilgilendiği, kandil gecelerinde çocuklara çeşitli hediyeler ve harçlıklar verdiği aktarılıyor.

Bu gecelerde öğrencilerin okuduğu hatimlerin dualarının yapılması ve çocukların sevindirilmesi, hayır anlayışının genç kuşaklara aktarılması açısından da önem taşıyordu.

Kandil, ihtiyaç sahibini hatırlama günüydü

Diyarbakır’ın eski kandil geleneklerinde dikkat çeken bir diğer unsur ise yardımların çoğu zaman gösterişten uzak biçimde yapılmasıydı.

Kentteki dul, yetim ve ihtiyaç sahibi ailelerin önceden belirlenerek gıda ve maddi yardımların sessizce ulaştırıldığı anlatılıyor. Böylece yardım alan kişinin toplum içinde mahcup edilmemesi ve hayrın mümkün olduğunca gizli tutulması amaçlanıyordu.

Bu anlayış, Osmanlı döneminden günümüze kadar farklı biçimlerde yaşatılan “zimem defteri” geleneğini de hatırlatıyor. İhtiyaç sahibi vatandaşların esnafa olan borçlarının kimliğe bakılmaksızın kapatılması, hem borçlunun yükünü hafifletiyor hem de mahalle esnafına destek sağlıyordu.

Hayırseverlikten kent hafızasına

Çelebi Eser’in hayatı, Diyarbakır’da geçmişten gelen hayırseverlik kültürünün eğitim ve sosyal dayanışmayla nasıl birleştiğini gösteren örneklerden biri olarak değerlendiriliyor.

Okullar, Kur’an kursları, ibadethanelere verilen destekler ve ihtiyaç sahiplerine yönelik yardımlar, bu anlayışın yalnızca maddi yardım yapmaktan ibaret olmadığını ortaya koyuyor. Amaç, kentin çocuklarına eğitim imkânı sağlamak, ihtiyaç sahibinin yanında olmak ve toplumdaki dayanışma duygusunu canlı tutmaktı.

Bugün Diyarbakır’ın hızla değişen sosyal yapısı içerisinde “Diyarbekir beyefendileri” kavramı daha çok geçmişe ait bir şehir kültürünü ifade ediyor. Ancak o dönemin zarafet, komşuluk, misafirperverlik ve paylaşma anlayışı, kent hafızasında hâlâ önemli bir yere sahip.

Kandil geceleri ise bu kültürün en görünür olduğu zamanlardan biri olarak hatırlanıyor. Camilerde yapılan ibadetlerin yanı sıra bir sofraya ekmek koymak, bir öğrencinin ihtiyacını karşılamak, borçlu bir esnafın yükünü hafifletmek ya da kapısı çalınmayan bir ailenin yanında olmak, Diyarbakır’ın eski dayanışma anlayışının temelini oluşturuyordu.

Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) Mezopotamya Bölge Başkanı Serdar Baturay, Amedspor’un Süper Lig’deki maçlarını Avrupa’da yaşayan taraftarlar için Diyarbakır’a düzenlenecek tur programlarıyla buluşturacaklarını söyledi. İlk organizasyonun Almanya’nın Hannover kentinden başlayacağını belirten Baturay, 31 Ağustos’ta Trabzonspor ile oynanacak karşılaşma için 40 Amedspor taraftarının Diyarbakır’a geleceğini açıkladı.

Diyarbakır’da Amedspor turizmi: İlk kafile Hannover’den https://t.co/gFHEoY8aKk pic.twitter.com/fXPHkkXG8V

— Güneydoğu Ekspres (@ekspreshaber_) August 24, 2026

Baturay, hazırlanan programın yalnızca maç izlemeye yönelik bir organizasyon olmadığını, Avrupa’da yaşayan insanların Diyarbakır’ı ve bölgeyi tanımalarını amaçladıklarını ifade etti.

“İLK MAÇTA KAR MARJINI DÜŞÜNMEDİK”

Hannover’de yaşayan yaklaşık 40 Amedspor taraftarının Trabzonspor karşılaşmasını tribünden takip edeceğini belirten Baturay, ilk organizasyonda ticari kazançtan çok projenin oturmasına önem verdiklerini söyledi.
Baturay, “İlk maçın biletini de biz hediye edeceğiz. Biz ilk maç için kar marjını düşünmedik. Amedstore ile ortak çalışıyoruz. Bizim amacımız tamamen oradaki insanlarımızın buraya gelerek maçı izlemeleri, bölgeyi gezmeleri, görmeleri ve atalarının topraklarını öğrenmelerini sağlamak” dedi.

HEDEF 4-5 ŞEHİRDEN 200 TARAFTAR

İlk organizasyonun Hannover ile sınırlı kalmayacağını belirten Baturay, sistemin oturmasının ardından Almanya’nın Düsseldorf, Stuttgart ve Berlin kentlerini de programa dahil etmeyi planladıklarını söyledi.

Baturay, “Hanover’deki Amedspor taraftarı 40 kişi, Trabzon maçına gelecek. Toplam program 3 gece 4 gün sürecek. Sistem oturduktan sonra her iç saha maçı için Düsseldorf, Stuttgart ve Berlin kentlerini de programa eklemeyi planlıyoruz. Sistem oturursa Almanya’dan 4-5 şehirden toplam 200 kişi planlıyoruz. Bu sayı normal maçlar için olacak” diye konuştu.

DERBİLERE ÖZEL UÇAK PLANI

Projenin yalnızca düzenli iç saha maçlarıyla sınırlı kalmayacağını da belirten Baturay, özellikle derbi karşılaşmaları için daha büyük organizasyonlar düzenlemeyi planladıklarını söyledi.
Baturay, “Mesela derbi maçlar için özel uçak kaldırmayı planlıyoruz” ifadelerini kullandı.

AMAÇ: MAÇTAN ÖTE BİR SİNERJİ

Amedspor maçlarının Avrupa’da yaşayan Diyarbakırlılar ve bölge insanları için bir buluşma noktası olmasını hedeflediklerini kaydeden Baturay, oluşturulacak tur programlarıyla kent turizmine de katkı sağlamayı amaçladıklarını dile getirdi.
“Bu gezilerle de bir sinerji yakalayarak Amedspor turizmini geliştireceğiz” diyen Baturay, taraftarların yalnızca stadyuma gidip maç izlemelerini değil, Diyarbakır’ın tarihi ve kültürel değerlerini de görmelerini istediklerini belirtti.

İLK KAFİLENİN DİYARBAKIR PROGRAMI BELLİ OLDU

Hannover’den gelecek 40 kişilik kafile için hazırlanan program 30 Ağustos Pazar günü başlayacak.
Kafile, saat 09.30’da Hannover Havalimanı’ndan SunExpress’in XQ1721 sefer sayılı tarifeli direkt uçuşuyla Diyarbakır’a hareket edecek. Yaklaşık 4 saatlik uçuşun ardından saat 14.30’da Diyarbakır Havalimanı’na ulaşacak olan kafile, burada kendilerini karşılayacak rehber eşliğinde konaklayacakları 5 yıldızlı otele transfer edilecek. İlk günün akşamında yemek otelde yenilecek.

MAÇTAN ÖNCE TARİHİ DİYARBAKIR TURU

31 Ağustos Pazartesi günü kahvaltının ardından kafile, rehber eşliğinde Diyarbakır turuna çıkacak.
Programın ilk durakları İç Kale ve Hz. Süleyman Camii olacak. Ardından Cemilpaşa Konağı ve Ulu Camii ziyaret edilecek. Öğle yemeği için verilecek serbest zamanın ardından Hasan Paşa Hanı, Dört Ayaklı Minare, Surp Giragos Ermeni Kilisesi ve On Gözlü Köprü gezilecek.
Tarihi ve kültürel rotanın tamamlanmasının ardından kafile otele dönecek. Akşam yemeğinin ardından ise Amedspor-Trabzonspor karşılaşmasını izlemek üzere Diyarbakır Stadyumu’na hareket edilecek.

SON GÜN KENTTE SERBEST ZAMAN

1 Eylül Salı günü otelde yapılacak kahvaltının ardından çıkış işlemleri tamamlanacak. Kafileye şehir merkezinde serbest zaman verilecek. Belirlenen saatte Diyarbakır Havalimanı’na transfer gerçekleştirilecek ve Hannover’e dönüş yolculuğu başlayacak.

“AMEDSPOR KENTİ VE BÖLGEYİ TANITACAK”

TÜRSAB Mezopotamya Bölge Başkanı Serdar Baturay’ın öncülüğünde hazırlanan proje, Amedspor’un Süper Lig’deki maçlarını Avrupa’da yaşayan taraftarlar için bir seyahat ve kültür organizasyonuna dönüştürmeyi hedefliyor. İlk adımı Hannover’den atılacak proje ile Avrupa’dan Diyarbakır’a gelecek taraftarların hem Amedspor maçlarını tribünden takip etmesi hem de kentin tarihi, kültürel ve turistik değerlerini yerinde görmesi amaçlanıyor. Organizasyonun büyümesi halinde Amedspor maçlarının, Avrupa ile Diyarbakır arasında yeni bir turizm köprüsüne dönüşmesi hedefleniyor.

Söz konusu notların gerçeği yansıtmadığını belirten Hareket Yönetimi, "Yazıların dijital medyaya düşürülmesi ve yaygınca tartıştırılmasının sağlanması süreci bozmaya yönelik planlı bir provokasyondur" dedi.

DEM Parti İmralı heyeti de konuyla ilgili dün yaptığı açıklamada, söz konusu metinlerin "kamuoyunu yanıltmaya yönelik manipülatif unsurlar" içerdiği ifade etmiş ve "Bu girişimleri, önemli bir eşiğe ulaşan süreci doğrudan sabote etmeye dönük tehlikeli bir faaliyet olarak değerlendiriyoruz" demişti.
"Bilinçli ve amaçlı…"

Hareket Yönetiminin konuyla ilgili açıklaması şöyle:

"İmralı’da çeşitli tarihlerde yapıldığı iddia edilen görüşmeler dijital medya üzerinden yayımlanmıştır. Yayımlanan bu yazılarda birçok yalan ve düzmece ifadeler bulunması bilinçli ve amaçlı hazırlandığını göstermektedir.

Böyle düzmece görüşme notlarının 10 Ağustos’ta çıkan yasanın öngünü ve sonrasında dijital medyada yaygınlaştırılması da dikkat çekici ve manidardır. Barış ve demokratik toplum karşıtı çevreler 10 Ağustos’ta Meclisten geçen yasanın tartışıldığı günlerde her türlü kirli yol ve yöntemi kullanmışlardır. Bu açıdan amaçlı ve bilinçli kurgulandığı anlaşılan bu yazıların dijital medyaya düşürülmesi ve yaygınca tartıştırılmasının sağlanması barış ve demokratik toplum sürecini bozmaya yönelik planlı bir provokasyondur.

İmralı’da Rêber Apo ile yapılan görüşmeler DEM Parti heyeti tarafından basına ve kamuoyuna aktarılmaktadır. Bu açıdan DEM Parti heyeti tarafından aktarılmayan ve teyit edilmeyen hiçbir bilgi ve değerlendirmeye inanılmamalıdır. Nitekim yapıldığı iddia edilen görüşmelerle ilgili DEM Parti heyeti bir açıklama yapmıştır.

Halkımız ve demokratik kamuoyu özgürlük hareketimizle ilgili her türlü bilgiyi hareket yönetimimizin açıklama ve değerlendirmelerinden öğrenmelidir. Hareketimiz tarafından ifade edilmeyen ve açıklaması yapılmayan her bilgiye kuşkulu yaklaşılmalıdır. Hareketimizin birçok konu hakkında yaptığı değerlendirmeler açık kaynaklara yansıtılmaktadır. Dijital medyaya düşen düzmece görüşme notları Rêber Apo’ya ve özgürlük hareketimize karşıt güçler tarafından hazırlanmıştır. Bu nedenle de itibar edilmemelidir."

Kani Torun, T24'ten gazeteci Cansu Çamlıbel'in sorularını yanıtladı.
Gelecek Partisi'nin kendini feshetmesinin ardından bir süre bağımsız milletvekili olarak yoluna devam etmek istediğini belirten Torun, AKP'den katılma daveti aldığını belirtti.

“Kürtlerin devlete entegrasyon sürecine bir katkım olabilecekse ‘hayır’ demem” diyen Torun Kürt hareketi ve iktidar arasında yürütülen sürece ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

"BENİM HEDEFİM ARTIK BU"

Üç ay önce HDP'nin eski Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş'ı cezaevinde ziyaret ettiğini belirten Torun, Demirtaş'ın sürece ilişkin "son derece pozitif" olduğunu söyledi.

Torun, bu görüşmelerinde Demirtaş'ın kendisine "Ben Ankara'da görev almak istiyorum. Ankara'da devletin üst görevleri nelerse benim hedefim bu artık” dediğini aktardı.

Torun Demirtaş ile sohetlerinden ayrıca şunları aktardı:

"Bizim sohbetimizde Kürt siyasetinin gözünü Ankara'ya dikmesinin olumlu bir şey olduğunu ve bunun teşvik edilmesi gerektiğini söyledi. “Kürt siyaseti artık Ankara'nın bir parçası haline gelmeli. Eğer bu çorbada benim de tuzum olacaksa…elbette ki o zaman destek olurum ya da bir parçası olurum” dedi. Bence Öcalan’ın da “Demokratik Cumhuriyet” diye tarif ettiği vizyonu Türkiye toplumuna en iyi aktarabilecek kişi Selahattin Demirtaş’tır. Demirtaş'ın o meşruiyete sahip olduğunu düşünüyorum"

Her kandil günü ikindi namazı vaktinden gün batımına kadar devam eden gelenek, Çermik ilçesinde yaşatılıyor.

Diyarbakır’da lise ve üniversite yıllarında aşçılık ile pastacılık eğitimi alan 28 yaşındaki Leyla Lala, okul projeleri kapsamında yurt dışında pasta eğitimlerine katıldı. Eğitimlerinin ardından bir süre çalışan Lala, evlendikten sonra mesleğine ara verdi. İki kız çocuğu sahibi olan Lala, evine gelen misafirleri için hazırladığı pasta ve tatlıların beğenilmesi üzerine yeniden pastacılığa yöneldi. Misafirlerinin özel günler için kendisinden pasta istemeye başlaması ve çevresinden gelen taleplerin artmasıyla sosyal medyada bir sayfa açan Lala, sipariş almaya başladı. Yaklaşık 6 aydır evinde butik pastacılık yapan Lala, hazırladığı ürünlerle aile ekonomisine de katkı sağlıyor.

İşini çocuklarının uyku saatine göre planlıyor

İki çocuğunun yaşlarının birbirine çok yakın olduğunu belirten Lala, işini çocuklarının uyku saatlerine göre planladığını söyledi. Lala, "Ben lisede meslek lisesinde okuyordum. O zamanlar 9. sınıfta düz liseydi. Sonra bir alan seçmemiz gerekiyordu. Ben de pastacılığı, yani aşçılığı seçtim. 10. sınıfta hem pasta hem yemek öğretiyorlardı bize. Derslerimiz vardı. Açıkçası pasta bana daha sıcak geliyordu. Daha çok hoşlandım, sevdim ve yapabildim. Sonra 11. sınıfta alan seçtik. Ben pastacılığı seçtim ve öyle devam ettim. Okul projeleri kapsamında yurt dışına gittik, eğitimler aldım. Sonra üniversite okudum. Üniversiteden sonra yine pastacılık üzerine ufak bir çalışma yaptım. Daha sonra memleketime geldim. Burada da biraz çalıştım, sonra evlendim. Evlendikten sonra şehir dışına, gurbete gittiğimizde mesleğime biraz ara verdim" dedi.

Yakınlarından tam destek aldı

Öncelikle evine gelen misafirlere tatlılar, cheesecakeler, cupcakeler yaptığını dile getiren Lala, sözlerine şöyle devam etti:
''Kuzenlerimin, kızımın doğum günlerinde yaptıkça insanlar çok beğenmeye başladı. 'Neden bunu işe çevirmiyorsun, neden yapmıyorsun?' demeye başladılar. 'Bize yap, malzemeyi biz alalım, sen yap' dediler. Böyle böyle başlayınca olay büyüdü. Sosyal medyada bir sayfa açtım. Ev ekonomisine de destek oluyorum, biraz da olsa katkıda bulunuyorum. Şimdi böyle büyüdü. Allah’ın izniyle kendimi biraz daha geliştirip, büyüterek butik tarzı bir pastane açmayı düşünüyorum. Şu an tek hayalim bu. Bunun etkisi biraz eşimin, çevremin ve ailemin desteği. Hepsi bana çok destek veriyor. 'Sen yaparsın, tatlıların çok güzel' diyorlar. Onların etkisi de çok oldu."

İlk siparişi ailesinden

İlk siparişin aileden geldiğini ve ondan sonra arkadaşlarının sipariş verdiğini aktaran Lala, şunları söyledi:
''Müşteriler nasıl istediklerini söylediklerinde ben de kendi fikirlerimi ortaya koydum. Böyle yapalım daha iyi olur, şöyle yapalım dedim. Sonra bir müşteri, iki müşteri, üç müşteri derken insanlar güvenmeye başladı. Yiyen tekrar istedi, tekrar sipariş verdi. Böylece bir güven oluştu. Şimdi çok şükür sipariş verenler tekrar veriyor. Daimi müşterilerim var. Sağ olsunlar, beni önerenler de var. Şehir dışında çok müşterim bulunuyor. Buradaki ailesine, eşine, dostuna, sevgilisine, kız arkadaşına sipariş vermek isteyenler oluyor. Yaklaşık 6 aydır pastacılığı yapmaya devam ediyorum. Allah’ın izniyle uzun süre yapmayı düşünüyorum. Artık pastaneler çok fazla tercih edilmiyor. İnsanlar pastane ortamlarının nasıl çalıştığını biliyor. Biraz hazır ürünler, hijyen konusu ve benzeri nedenlerle butik pastacılar artık evde üretim yapıyor. Özellikle kadınlar ev ekonomisine katkıda bulunmak amacıyla bunu yapıyor. Ev ortamı temiz olduğu için müşteriler de güveniyor. Ben ne yiyorsam müşterilerime de aynısını yapıyorum. Hiçbir şekilde katkı maddesi kullanmıyorum. Müşterilerim bu konuda bana güveniyor. Çok zor oluyor. Pasta malzemelerinden tutun sipariş almaya, müşteriyle konuşmaya, planlamaya ve hazırlamaya kadar her şeyle ben ilgileniyorum. Bazen iki üç günümü alıyor. Süslemesinden teslimatına kadar her şeyi ben planlıyorum. İki çocukla zor oluyor. Hem güzel yanı oluyor hem de zor tarafları var ama idare ediyoruz. Benim iki tane kız çocuğum var. Biri üç buçuk yaşında, diğeri bir buçuk yaşında. Yaşları birbirine çok yakın. Çok zorlanıyorum ama pes etmedim, etmeyeceğim de. Herhangi bir desteğim olmamasına rağmen bazen geceleri, onlar uyuduktan sonra çalışıyorum. Buradan tüm emekçi kadınlara da çağrım olsun; sakın pes etmeyin. Bu işin sonunun çok güzel olduğuna inanıyorum. Hayallerinizi gerçekleştirin. Ben hayallerimi gerçekleştirdim, gerçekleştirmeye de devam ediyorum. Sizler de hayallerinizi gerçekleştirin."

Diyarbakır’da kış aylarında tüketilmek üzere peynir hazırlama sezonu tüm hızıyla devam ediyor. Bağlar Peynir Pazarı’nda özellikle örgülü peynire yoğun talep gösterilirken, koyun ve keçi peynirinin kilosu 350-400 TL, inek peynirinin kilosu ise 300-350 TL arasında satılıyor.

Merkez Bağlar ilçesinde bulunan Bağlar Peynir Pazarı’nda 23 yıldır esnaflık yapan Cesur Güzel, bölgede inek, koyun ve keçi sütünden üretilen yerli peynirlerin satışının devam ettiğini söyledi. Güzel, peynirleri Karacadağ, Çermik ile Şanlıurfa’nın Viranşehir ve Siverek bölgelerindeki yerli üreticilerden temin ederek müşterilere ulaştırdıklarını belirtti.

EN ÇOK ÖRGÜLÜ PEYNİR TERCİH EDİLİYOR

Kışlık peynir alışverişinde en fazla talebin kente özgü örgülü peynire olduğunu ifade eden Güzel, vatandaşların özellikle kış aylarında tüketmek amacıyla örgülü peynir aldığını söyledi.

FİYATLAR NE KADAR?

Güzel, mevcut fiyatlarla ilgili olarak, “Koyun ve keçi peynirinin kilosu 350 ile 400 TL arasında değişiyor. İnek peyniri ise daha uygun, kilosu 300-350 TL arasında” dedi.

“BATI İLLERİNE KARGOYLA GÖNDERİYORUZ”

Peynir satışlarının günlük 150-160 kilogram seviyesinde olduğunu belirten Güzel, geçmiş yıllara göre satışlarda düşüş yaşandığını dile getirdi. Güzel, Diyarbakır’ın yanı sıra Türkiye’nin farklı illerinden de sipariş aldıklarını ve ürünleri kargo yoluyla müşterilere gönderdiklerini kaydetti.

PEYNİRLER 5-6 AY SOĞUK HAVA DEPOLARINDA SAKLANIYOR

Vatandaşların satın aldıkları peynirleri bidon veya tenekelere doldurarak anlaşmalı soğuk hava depolarında muhafaza ettirebildiğini belirten Güzel, peynirlerin yaklaşık 5-6 ay boyunca depolarda tutulduğunu söyledi. Vatandaşlara peynirlerini teslim ettiklerine dair fiş verdiklerini aktaran Güzel, isteyen müşterilerin diledikleri zaman ürünlerini depodan alabileceklerini ifade etti. Güzel ayrıca, anlaşmalı soğuk hava depoları sayesinde müşterilere yüzde 10-15 arasında indirim sağlandığını belirtti.

ALIM GÜCÜNDEKİ DÜŞÜŞ MİKTARLARA YANSIDI

Bağlar Peynir Pazarı’nda yaklaşık 20 yıldır peynir satan Ferhat Adalar da kışlık peynir sezonunun devam ettiğini söyledi. Adalar, kendilerinde de en fazla örgülü peynirin tercih edildiğini belirterek vatandaşların genellikle 20-30 kilogram arasında peynir aldığını ifade etti.

Geçmiş yıllarda vatandaşların daha yüksek miktarlarda peynir satın aldığını dile getiren Adalar, ekonomik koşullar nedeniyle alım gücünün düşmesinin alışveriş miktarlarına da yansıdığını söyledi.

Adalar, Diyarbakır’dan batı illerine de peynir gönderdiklerini belirterek, özellikle İstanbul’a yoğun şekilde ürün sevkiyatı yaptıklarını kaydetti.

Valiliğin açıklamasında, “Bazı basın yayın organlarında yer alan “Düzce’de mevsimlik tarım işçilerine saldırı” yönündeki haberler üzerine kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi amacıyla açıklama yapılması hasıl olmuştur” denildi.

Düzce Valiliği olaya ilişkin şu bilgileri paylaştı:

“Gümüşova ilçemizde meydana gelen olayda, alkollü olduğu tespit edilen ve 7 adet suç kaydı bulunan M.A.’nın elindeki kesici aletle mevsimlik tarım işçilerinin bulunduğu ikametin önüne gelerek tehditte bulunduğu belirlenmiştir. Güvenlik güçlerimizin hızlı müdahalesi sonucu şahıs kısa sürede yakalanarak gözaltına alınmıştır.

Yürütülen adli işlemlerin ardından şüpheli, sevk edildiği adli makamlarca tutuklanmıştır.
Olay, münferit bir asayiş olayı olup mevsimlik tarım işçilerimizin kimliklerine yönelik bir saldırı söz konusu değildir.”

Orta Çağ boyunca İslam dünyası ile Hristiyan Avrupa arasındaki ilişkiler, savaşlar ve kültürel etkileşimler, dönemin askerî yapısının şekillenmesinde önemli rol oynadı. Tarihçi David Nicolle tarafından hazırlanan İslam Orduları, 7.–11. Yüzyıllar adlı çalışma, bu dönemin askerî tarihine farklı bir pencereden bakıyor.

Fahriye Adsay tarafından İngilizceden Türkçeye çevrilen ve Avesta Yayın Evi’nden çıkan kitap, 7. yüzyıldan 11. yüzyıla kadar İslam ordularının geçirdiği dönüşümü ele alıyor. Eserde, özellikle Araplar, İranlılar ve Türklerin İslam dünyasının askerî kültürüne ve ordularının gelişimine yaptıkları katkılar üzerinde duruluyor.

ORDULAR YALNIZCA SAVAŞLARIYLA DEĞİL, EKİPMANLARIYLA DA ELE ALINIYOR

Kitapta dönemin askeri güçleri, savaş meydanlarındaki mücadelelerin yanı sıra askeri organizasyon, kıyafet, silah, zırh ve diğer ekipmanlar üzerinden inceleniyor. Çalışmanın dikkat çeken yönlerinden biri ise görsel içeriği. Kitapta müze eserlerinden alınan fotoğrafların yanı sıra, askeri tarih alanındaki çizimleriyle tanınan Angus McBride’ın eserlerine de yer veriliyor. Bu görseller, 7.–11. yüzyıllar arasındaki İslam ordularının askerî görünümünü ve kullandıkları teçhizatı okuyucunun gözünde canlandırmayı amaçlıyor.

ORTA ÇAĞ’IN ASKERİ MİRASINA KAPSAMLI BAKIŞ

Haçlıların Ortadoğu'ya ulaşması öncesindeki döneme odaklanan çalışma, İslam dünyasında farklı toplulukların oluşturduğu askeri geleneklerin nasıl şekillendiğini ortaya koyuyor.
64 sayfalık renkli ve resimli kitap, hem Orta Çağ tarihiyle ilgilenen okurlara hem de askeri tarih, silahlar ve savaş teknolojileri üzerine araştırma yapanlara yönelik bir kaynak niteliği taşıyor.

İlçede alternatif ürün olarak yetiştirilen fıstığa ilgi her geçen artıyor.

Bazen bir trafik kazası haberi geliyor. Bazen çadırlardaki yaşam koşullarını görüyoruz. Bazen çocukların da bu ağır hayatın içinde olduğunu hatırlıyoruz. Bazen de bugünlerde yeniden karşılaştığımız gibi ırkçılığı, aşağılanmayı ve şiddeti konuşuyoruz. Elbette bunların karşısında duracağız. Irkçılığa itiraz edeceğiz, saldırıya uğrayan insanlarımızın yanında olacağız. Ama bununla yetinemeyiz. Yıllardır kendimize sormamız gereken daha zor bir soru var: Neden Türkiye’nin en ağır, en güvencesiz ve en hareketli tarım emeğinin önemli bir bölümünü hâlâ Kürt aileler oluşturuyor? Bunun cevabını tembellikte ya da çalışmak istememekte arayamayız. İnsan çalışmamak için evinden yüzlerce kilometre uzağa gitmez. Ailesini yanına alıp çadırda yaşamaz. Sabahın ilk ışıklarıyla tarlaya girip gün boyunca en ağır işlerde çalışmaz. Tam tersine, burada büyük bir emek ve hayata tutunma iradesi var. Sorun çalışmamak değil; bu emeğin kendi kentinde, kendi coğrafyasında yeterince değer üretebileceği ekonomik zeminin uzun yıllardır kurulamamış olmasıdır. Bu yoksulluğun bir hafızası var Bugünkü tabloyu yalnız ekonomik tercihlerle açıklayamayız. İşleyecek bir karış toprağı dahi olmayan ailelerin hikâyesinin, kırsal yoksulluğun ve bölgesel eşitsizliklerin daha eski bir tarihi var. Buna çatışmalı yılların yarattığı zorunlu göçler, yerinden edilmeler ve mülksüzleşme de eklendi. Çok sayıda insan toprağından, üretim araçlarından ve yaşadığı çevreden koptu. Dolayısıyla bugün Karadeniz’de fındık bahçesinde çalışan Kürt emekçinin hikâyesi yalnız bugünün ücret meselesi değildir. Arkasında kuşaktan kuşağa taşınan ekonomik ve toplumsal bir kırılma vardır. Bunun kamusal ve siyasal sorumluluğunu unutmamalıyız. Ama geçmişin sorumluluğunu konuşmak, bugünün ve geleceğin sorumluluğunu bizim üzerimizden kaldırmıyor.

Demokratik toplumun ekonomik ayağı

İçinden geçtiğimiz Barış ve Demokratik Toplum Süreci bize yalnız siyaseti ve hukuku değil, toplum olarak kendi sorumluluklarımızı da yeniden düşünme imkânı 1veriyor. Barışı yalnız silahların susması ya da hukuki düzenlemelerin yapılması olarak görürsek eksik bırakırız. Kalıcı bir barışın, insanların yaşadığı yerde hayat kurabildiği, emeğinin karşılığını alabildiği ve geleceğini başkasının insafına bırakmadan inşa edebildiği ekonomik ve toplumsal bir zemine de ihtiyacı var. Bir toplumun kendi kendisini örgütleyebilmesi yalnız siyasal alanda söz sahibi olması değildir. Kendi emeğini, üretimini, bilgisini, sermayesini ve yerel kaynaklarını örgütleyebilmesi de bunun bir parçasıdır. Komün meselesinin önemini de burada görüyorum. Komünü geçmişe dönüş ya da dünyadan kopuş olarak değil; insanların üretim ve yaşam üzerinde daha fazla söz sahibi olduğu çağdaş bir örgütlenme imkânı olarak düşünmeliyiz. Üstelik bunun piyasa, teknoloji ya da özel girişimle zorunlu bir çelişkisi yok. Mesele bunlardan birini diğerine karşı savunmak değil; insanı ve emeği merkeze alan, ayakları yere basan yeni ekonomik ilişkiler kurabilmek.

Dünyada bunun örnekleri var

İspanya’daki Mondragón deneyimi bunun en bilinen örneklerinden biri. 1950’lerde küçük bir kooperatif girişimi olarak başlayan yapı bugün sanayiden finansa, teknolojiden eğitime kadar birçok alanda faaliyet gösteren büyük bir ekonomik organizasyona dönüşmüş durumda. Mondragón’u kopyalamaktan söz etmiyorum. Bence oradan alınabilecek esas fikir daha basit: Toplumsal örgütlenme ile ekonomik rekabet birbirinin karşıtı olmak zorunda değil. Biz de kendi modelimizi kendi gerçekliğimizden çıkarmalıyız. Üstelik bu mesele yalnız tarımla ilgili değil. Bir yerde küçük üreticilerin ortak makine ve pazarlama kapasitesi kurmasıdır. Başka bir yerde gençlerin ortak olduğu bir teknoloji girişimidir. Bir kentte küçük işletmelerin tek başına ulaşamadıkları pazarlara birlikte açılmasıdır. Başka bir yerde enerji, lojistik, turizm, sanayi ya da hizmet sektörlerinde yerel kapasitenin örgütlenmesidir. Kooperatif olabilir, komün olabilir, çalışanların ortak olduğu bir şirket olabilir; özel sektör ile üreticinin veya emekçinin farklı biçimlerde ortaklaştığı modeller de olabilir. Bence asıl mesele tabelası değil; mülkiyetin, kararın, riskin ve yaratılan değerin nasıl paylaşıldığıdır. Romantik fikirlerden değil; finansmana ulaşan, teknoloji kullanan, profesyonelce yönetilen, ürün ve hizmetini dünyanın herhangi bir pazarına satabilen yapılardan söz ediyoruz. Ölçümüz de gayet somut olmalı: Üretiyor mu? Ayakta kalabiliyor mu? İnsanlara insanca bir gelir sağlıyor mu? Emeği koruyor mu? Yarattığı değeri adil paylaştırıyor mu?

İş dünyasının da sorumluluğu var

Burada sorumluluğu toplumun üzerine bırakıp devleti denklemden çıkarmak gibi bir yanılgıya düşmemeliyiz. Bölgesel kalkınma, eğitim, altyapı, sosyal güvenlik, finansmana erişim ve adil teşvik politikaları kamunun asli sorumluluğudur. Toplumun kendi ekonomik kapasitesini örgütlemesi bunun alternatifi değil, tamamlayıcısıdır. Mesele “kendi başınızın çaresine bakın” demek değil; kamusal imkânlarla toplumsal iradeyi aynı üretim zemini üzerinde buluşturabilmektir. Ama buradan sonra bizim de kendimize bakmamız gerekiyor. Kürt illerindeki iş dünyasının, çiftçilerin, meslek örgütlerinin, sivil toplumun, üniversitelerin ve değer üreten herkesin bu tabloda bir sorumluluğu var. Sermaye biriktirmişsek, işletmeler kurmuşsak, ticaret yapıyor ve büyüyebiliyorsak yalnız kendi şirketlerimizin bilançosunu düşünemeyiz. Yaşadığımız toplumun ekonomik kapasitesinin büyümesinde de payımıza düşen bir iş var. Bu bir hayırseverlik çağrısı değil. İnsanlara yardım dağıtmaktan söz etmiyorum. Tam tersine, insanların yardıma ihtiyaç duymayacağı ekonomik kapasiteyi yaratmaktan söz ediyorum. Bunu yaparken başka bir yanlışa da düşmemeliyiz. Mevsimlik tarım işçisini tarladan alıp fabrikanın, atölyenin ya da hizmet sektörünün ucuz işçisine dönüştürmek kalkınma değildir. Emeğin hakkını gözetmeyen hiçbir model toplumsal olamaz. İnsanların sosyal güvencesinin bulunduğu, insanca gelir elde ettiği, örgütlenebildiği ve yarattığı değerden adil pay alabildiği bir ekonomi kurmak zorundayız. Çünkü demokratik toplum kendi içine kapanan bir toplum değildir. Kendi gücünü örgütleyen, kendi ekonomik kapasitesini büyüten ve bu güçle dünyayla ilişki kurabilen toplumdur.

Bir sonraki yıl ne olacak?

Mevsimlik tarım işçiliğini küçümsemiyorum. Her emek değerlidir. Benim itirazım, bir insanın ailesini ve çocuklarını yüzlerce kilometre uzağa götürmekten başka ekonomik seçeneğinin olmamasına. Bugün saldırıya uğrayan insanlarımızla dayanışacağız. Irkçılığa karşı sesimizi yükselteceğiz. Hukukun gereğini talep edeceğiz. Ama birkaç hafta sonra gündem değiştiğinde bizim sorumluluğumuz bitmeyecek. Çünkü ertesi yaz aynı aileleri yeniden aynı yollara uğurluyorsak, yalnız başkalarına söyleyecek sözümüz değil, kendimize soracağımız sorularımız da olmalı. Barışın hukuki ve siyasal zemini kurulurken demokratik toplumun ekonomik zeminini de güçlendirmek zorundayız. Belki önümüzdeki yıllarda başarımızı biraz da bununla ölçmeliyiz: Bugün yüzlerce kilometre uzağa çalışmaya giden insanların çocuklarının yarın kendi kentlerinde, kendi coğrafyalarında onurlu bir yaşam kurabilmeleri için biz ne ürettik, ne örgütledik, neyi değiştirdik? Çünkü gerçek dayanışma yalnız kötü günde birbirimizin yanında durmak değildir. Bir sonraki kötü günün yaşanmasına neden olan koşulları birlikte değiştirebilmektir.

Kapalı havza özelliği taşıması nedeniyle gölün dışa doğru bir su çıkışı bulunmamakta; bu durum, göle ulaşan kirleticilerin ekosistem üzerindeki etkilerini daha da önemli hâle getirmektedir.

Van Gölü, sahip olduğu eşsiz hidrojeokimyasal özellikleri, biyolojik çeşitliliği, peyzaj değeri ve bölge halkının yaşamındaki yeri nedeniyle korunması gereken doğal bir mirastır. Aynı zamanda iklim değişikliğinin giderek daha fazla hissedildiği günümüzde, bölgenin ekolojik dayanıklılığını artırabilecek doğal bir varlık niteliğindedir. Artan sıcaklıklar ve değişen iklim koşulları karşısında göl; rekreasyon, turizm, doğal peyzaj ve yaşam kalitesi açısından bölge insanı için giderek daha önemli hâle gelecektir.

Van Gölü’nün Ekolojik Değeri

Van Gölü’nün sodalı ve alkali su yapısı, onu dünyadaki diğer göllerden ayıran temel özelliklerden biridir. Bu özgün kimyasal yapı, gölde kendine özgü bir ekolojik niş ve özel bir canlı topluluğu meydana getirmiştir. Gölün ekolojik bütünlüğü yalnızca suyun fiziksel ve kimyasal özellikleriyle değil; kıyı alanları, sulak alanlar, akarsu ağızları, planktonik yaşam, balık popülasyonları ve gölü çevreleyen karasal ekosistemlerle birlikte değerlendirilmelidir.
Dolayısıyla Van Gölü’nü yalnızca “su kütlesi” olarak görmek eksik bir yaklaşımdır. Van Gölü, birbirleriyle etkileşim hâlindeki canlı ve cansız unsurlardan oluşan karmaşık bir ekosistem ve aynı zamanda bölgesel ölçekte önemli bir ekolojik yaşam destek sistemidir.
Gölün kirlenmesi yalnızca su kalitesinde meydana gelen bir bozulma anlamına gelmez. Kirleticilerin göle taşınması; ötrofikasyon, habitat kaybı, biyolojik çeşitlilikte azalma, ekolojik dengenin bozulması ve uzun vadede gölün kendini yenileme kapasitesinin zayıflaması gibi sonuçlara yol açabilir.

Kirlilik Baskısı Giderek Artıyor

Van Gölü havzasında nüfusun, kentleşmenin, turizm faaliyetlerinin ve kıyı kullanımının artması göl üzerindeki antropojenik baskıyı da artırmaktadır. Van, Tatvan, Erciş, Ahlat, Edremit, Adilcevaz, Gevaş ve diğer kıyı yerleşimleri ile havzadaki faaliyetlerden kaynaklanan evsel ve kentsel atık sular, katı atıklar, yüzeysel akışlarla taşınan kirleticiler ve kontrolsüz kıyı kullanımları göl ekosistemi açısından önemli riskler oluşturmaktadır.
Özellikle arıtılmadan veya yeterli düzeyde arıtılmadan göle ulaşan atık sular, organik madde ve besin elementlerinin göl ortamına taşınmasına neden olabilir. Azot ve fosfor gibi besin maddelerinin aşırı birikimi, uygun koşullarda ötrofikasyon sürecini hızlandırarak su ekosisteminin doğal dengesini değiştirebilir.
Bunun yanında yaz aylarında artan turizm ve rekreasyon faaliyetleri de kıyı alanlarında önemli bir katı atık ve mikro-kirlilik baskısı oluşturabilmektedir. Sahillere bırakılan plastik, ambalaj, yiyecek ve diğer atıklar yalnızca görsel kirlilik yaratmamakta; zaman içerisinde parçalanarak mikroplastiklere dönüşebilmekte ve besin zincirine dâhil olabilecek yeni bir çevresel risk yaratabilmektedir.

Kıyı Alanları ve Halk Sağlığı

Van Gölü'nün kıyılarındaki su kalitesinin her noktada aynı olduğu varsayılmamalıdır. Özellikle yerleşimlerin, kanalizasyon deşarjlarının, akarsu ağızlarının ve yoğun rekreasyon alanlarının bulunduğu bölgelerde su kalitesinin düzenli mikrobiyolojik ve kimyasal analizlerle izlenmesi gerekir. Bu nedenle “şu kadar kilometrelik kıyı şeridinde yüzmek kesinlikle sağlığa zararlıdır” şeklindeki genellemeler yerine, bilimsel ölçümlere dayalı kıyı suyu kalite haritaları hazırlanmalıdır. Mikrobiyolojik göstergeler, besin elementleri, ağır metaller, organik kirleticiler, fiziksel parametreler ve diğer gerekli göstergeler düzenli olarak ölçülmeli; sonuçlar kamuoyuyla şeffaf biçimde paylaşılmalıdır.

Otuz altı yıllık gözlem ve deneyimimin penceresinden baktığımda, Van Gölü'nün geçmişten bugüne değişimine ilişkin önemli bir toplumsal hafıza oluşturduğunu görmekteyim. Ancak kişisel gözlemlerin bilimsel ölçümlerin yerine değil, bilimsel araştırmaların ve uzun dönemli çevresel izleme çalışmalarının tamamlayıcısı olarak değerlendirilmesi gerekir. Geçmişle günümüz arasındaki değişimin doğru biçimde ortaya konulabilmesi için uzun dönemli su kalitesi ve ekosistem izleme programlarına ihtiyaç vardır.

Çözüm: Havza Ölçeğinde Koruma Politikası

Van Gölü'nün korunması yalnızca bir belediyenin, bir kurumun veya birkaç çevre örgütünün sorumluluğuna bırakılamaz. Gölün korunması için havza bazlı, bütüncül ve bilimsel bir ekosistem yönetimi anlayışı benimsenmelidir.

Bu kapsamda;

*Van Gölü havzasındaki bütün yerleşimlerin atık su arıtma altyapıları etkin biçimde çalıştırılmalı ve arıtma tesislerinin performansı bağımsız olarak denetlenmelidir.
*Arıtılmış atık suyun deşarj standartlarına uygunluğu sürekli izlenmeli ve ölçüm sonuçları kamuoyuna açık hâle getirilmelidir.
*Göl çevresinde sıfır atık ve plastik kirliliğini azaltma politikaları uygulanmalıdır.
*Kıyı bölgelerinde düzenli temizlik, atık toplama ve atıkların kaynağında ayrıştırılması sistemi kurulmalıdır.
*Akarsu ve dere ağızları aracılığıyla göle taşınan kirleticiler düzenli olarak izlenmelidir.
*Gölün su seviyesi, su kimyası, biyolojik çeşitliliği ve ekolojik göstergeleri uzun dönemli bir ekolojik izleme programı kapsamında takip edilmelidir.
*Bilim insanları, üniversiteler, meslek odaları, yerel yönetimler, kamu kurumları ve sivil toplum kuruluşları arasında sürekli bir Van Gölü Ekolojik İzleme ve Koruma Platformu oluşturulmalıdır.

*İklim değişikliğinin gölün su bütçesi, buharlaşma, su seviyesi ve ekolojik süreçler üzerindeki etkileri düzenli olarak araştırılmalıdır.
*Kıyı alanlarının yapılaşma ve kullanım baskısından korunması için ekolojik taşıma kapasitesi esas alınmalıdır.
*Halkın çevre bilincini artırmak amacıyla Van Gölü çevresindeki yerleşimlerde eğitim, bilgilendirme ve farkındalık programları düzenlenmelidir.

Van Gölü’nü Korumak Geleceği Korumaktır

Van Gölü'nün değeri yalnızca bugün sağladığı ekonomik ve sosyal faydalarla ölçülemez. Önümüzdeki yıllarda iklim değişikliğinin etkilerinin ağırlaşması, sıcak hava dalgalarının ve kuraklık baskısının artmasıyla birlikte doğal su ve serinleme alanlarının toplumsal önemi daha da artacaktır.
Bu nedenle Van Gölü, bugünün insanına ait bir tüketim nesnesi değil; gelecek kuşaklara devretmek zorunda olduğumuz ortak bir ekolojik mirastır. Bugün göle bıraktığımız her atık, bugünün çevre sorunu olduğu kadar , geleceğin ekolojik koşullarını da etkiler. Aynı şekilde bugün alınacak her koruma kararı, gelecek kuşakların temiz bir göl ekosisteminden yararlanma hakkını güvence altına alacaktır. Van Gölü'nü korumak; yalnızca suyu temiz tutmak değil, bölgesel yaşam kalitesini, ekonomik sürdürülebilirliği ve gelecek kuşakların çevre hakkını korumaktır. Bu nedenle bütün kurumları, valilikleri, yerel yönetimleri, bilim insanlarını, meslek odalarını, sivil toplum kuruluşlarını ve bölge halkını ortak bir sorumluluk etrafında buluşmaya çağırıyoruz:
Van Gölü'nü kirletmeyelim, koruyalım. Çünkü başka Van Gölü yok.

Dış cephede çıkan yangın, bir anda bütün binayı sardı. İçeride mahsur kalan bir kişi itfaiye ekiplerinin yoğun uğraşları sonucu bulunduğu yerden çıkarıldı. Yaklaşık 1 saat süren yangın, itfaiye ekiplerinin yoğun müdahalesi sonucu kontrol altına alındı. Yangında 3’ü itfaiye eri olmak üzere 8 kişi dumandan etkilendi.

Hasarın boyutu büyük

Sabah saatlerine kadar süren soğutma çalışmaları tamamlanırken, yangının neden olduğu hasar ise gün ağarınca daha net ortaya çıktı. Plazanın bir bölümü, yangın nedeni ile kullanılamaz hale gelirken, vatandaşlar polis kontrolü ile iş yerlerine girip kişisel eşyalarını almaya başladı. Güvenlik güçleri de yangın yerinde olay yeri inceleme çalışması gerçekleştirdi.

Yangının çıkış nedeni ile ilgili inceleme sürüyor.

Diyarbakır’da ani sıcaklık artışlarıyla birlikte karın ağrısı, bulantı, kusma ve ishal şikayetleriyle sağlık kuruluşlarına başvurular arttı. Gazetemiz Güneydoğu Ekspres’e konuşan Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Yakup Demir, sıcak havanın doğrudan bağırsak enfeksiyonuna neden olmadığını, ancak yüksek sıcaklıkların gıdaların daha hızlı bozulmasına ve bakterilerin uygun koşullarda daha hızlı çoğalmasına zemin hazırladığını söyledi.

“SICAK HAVA DOĞRUDAN BAĞIRSAK ENFEKSİYONU YAPMAZ”

Sıcak ve özellikle nemli havaların bazı mikroorganizmaların gıdalarda çoğalması için uygun ortam oluşturduğunu belirten Demir, yemeklerin hazırlanmasından tüketilmesine kadar geçen süreçte soğuk zincirin korunmasının önemine dikkat çekti.

Pişmiş yiyeceklerin uzun süre oda sıcaklığında bekletilmesi, açıkta satılan veya uygun koşullarda saklanmayan ürünlerin tüketilmesi ile güvenilir olmayan su ve buz kullanımının enfeksiyon riskini artırdığını ifade eden Demir, Salmonella, Campylobacter, bazı E. coli türleri ve norovirüsün akut gastroenterite yol açabileceğini kaydetti.

ET, TAVUK VE SÜT ÜRÜNLERİNE DİKKAT

Yaz aylarında özellikle et, tavuk, yumurta, süt ve süt ürünleri ile mayonezli ve kremalı yiyeceklerin uygun sıcaklıkta muhafaza edilmesi gerektiğini belirten Demir, deniz ürünleri ve pişmiş yemeklerin de uzun süre uygun olmayan koşullarda bekletilmemesi gerektiğini söyledi.

YETERİNCE YIKANMAMIŞ SEBZELER RİSK OLUŞTURUYOR

Kesilmiş meyveler ile yeterince yıkanmamış sebzelerin de risk oluşturabileceğine işaret eden Dr. Demir, bir gıdanın kokusunun veya görüntüsünün normal olmasının güvenli olduğu anlamına gelmediğini vurguladı.

BIÇAK VE KESME TAHTALARINA DİKKAT

Dr. Demir, çiğ et ve tavukta kullanılan bıçak ve kesme tahtalarının, salata gibi pişirilmeden tüketilen gıdalarla temas etmesinin de çapraz bulaşmaya neden olabileceği uyarısında bulundu.

“5 TEMEL KURALA DİKKAT EDİLMELİ”

Evde gıda güvenliği açısından temel kuralların önemine dikkat çeken Demir, “Temiz tutun, çiğ ve pişmiş gıdayı ayırın, yiyecekleri iyi pişirin, uygun sıcaklıkta saklayın ve güvenli su kullanın” dedi.

Dünya Sağlık Örgütü’nün önerilerine göre pişmiş ve kolay bozulan gıdaların oda sıcaklığında iki saatten fazla bekletilmemesi gerektiğini belirten Dr. Demir, buzdolabının ise tercihen 5 derecenin altında tutulması gerektiğini ifade etti. Çok sıcak ortamlarda gıdaların bekletilme süresinin daha da kritik hale geldiğini söyledi.

İSHALDE EN ÖNEMLİ KONU SIVI KAYBINI ÖNLEMEK

İshal başladığında önceliğin sıvı ve elektrolit kaybını yerine koymak olduğunu belirten Dr. Demir, su tüketiminin önemli olduğunu, belirgin sıvı kaybı durumunda ise eczanelerden temin edilebilen oral rehidrasyon solüsyonlarının tercih edilebileceğini söyledi.

YAŞLI VE ÇOCUKLARA ÖNERİLER

Özellikle çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalığı bulunan kişilerde susuzluğun daha hızlı ve ciddi sonuçlara yol açabileceğini ifade eden Dr. Demir, beslenmenin tamamen kesilmemesi, kişinin tolere edebildiği hafif ve güvenli gıdalarla beslenmeye devam edilmesi gerektiğini kaydetti.

HER İSHALDE ANTİBİYOTİK KULLANILMAMALI

Akut ishallerin önemli bir bölümünün kendiliğinden düzelen enfeksiyonlar olduğunu ve her vakada antibiyotik kullanımının gerekli olmadığını vurgulayan Dr. Demir, gereksiz antibiyotik kullanımının yan etkilere ve antibiyotik direncine yol açabileceği uyarısında bulundu.
Dr. Demir ayrıca, antibiyotik kararının hastanın yaşı, genel sağlık durumu, ateş, dışkıda kan bulunup bulunmaması, bağışıklık durumu ile seyahat ve gıda öyküsü gibi faktörler değerlendirilerek hekim tarafından verilmesi gerektiğini belirtti.

“İSHAL KESİCİ İLAÇLAR HER HASTA İÇİN UYGUN OLMAYABİLİR”

İshal kesici ilaçların da her hasta için uygun olmadığını söyleyen Demir, özellikle yüksek ateş veya kanlı ishal durumunda bağırsak hareketlerini baskılayan ilaçların doktora danışılmadan kullanılmaması gerektiğini ifade etti.

HANGİ DURUMLARDA HASTANEYE BAŞVURULMALI?

Dışkıda kan görülmesi, yüksek veya devam eden ateş, şiddetli karın ağrısı, üç günden uzun süren ishal ve sürekli kusma nedeniyle sıvı alamama gibi durumlarda sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini belirten Dr. Demir, belirgin susuzluk belirtilerinin de önemsenmesi gerektiğini söyledi.

DIŞARIDA YEMEK YERKEN DE DİKKAT EDİLMELİ

Sıcak havalarda özellikle soğukta tutulması gereken ürünlerin açıkta veya güneş altında bekletilmemesi gerektiğini belirten Dr. Demir, iyi pişmiş ve sıcak servis edilen yiyeceklerin tercih edilmesini önerdi. Güvenilir olmayan su ve buzdan uzak durulması gerektiğini söyleyen Dr. Demir, açık büfelerde uzun süre beklemiş sütlü, yumurtalı ve mayonezli ürünlere karşı da dikkatli olunması gerektiğini ifade etti.

“PİKNİKÇİLER YİYECEKLERİNİ ARAÇTA BIRAKMASIN”

Piknikte veya araç içerisinde yiyecek bırakmanın da önemli bir risk oluşturduğunu belirten Dr. Demir, kapalı otomobillerin iç sıcaklığının kısa sürede gıda güvenliği açısından uygun olmayan seviyelere ulaşabileceğini söyledi.

“İSHALİ MEVSİMSEL BİR DURUM OLARAK GEÇİŞTİRMEYİN”

Sıcak havalarda görülen ishal vakalarının yalnızca mevsimsel bir durum olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan Dr. Yakup Demir, vakaların çoğunun birkaç gün içerisinde düzelebileceğini ancak özellikle sıvı kaybı ve ağır enfeksiyon belirtilerinin göz ardı edilmemesi gerektiğini belirtti.

DR. DEMİR, ÖNEMLİ ÖNERİLERDE BULUNDU

Dr. Demir, son olarak şunları ifade etti:

“Yaz aylarında enfeksiyonlardan korunmanın en etkili yolunun antibiyotik kullanımı değil; güvenli gıda ve su tüketimi, doğru saklama koşulları, el hijyeni ve gerektiğinde zamanında sağlık kuruluşuna başvurulardır.”

Diyarbakır ile birlikte 4 ilin güzellikleri tekne ile keşfediliyorhttps://t.co/jCZoh8nXMD pic.twitter.com/Cj2ThVVT6J

Hazro'nun atları şampiyonluğa koşuyorhttps://t.co/yIgQNykoYc pic.twitter.com/5OGXB4DpJB

— Güneydoğu Ekspres (@ekspreshaber_) July 13, 2026

Diyarbakır'daki birçok canlı için 'cennet' olan gölhttps://t.co/HHYKhrxTTz pic.twitter.com/kTBJOCm4op

— Güneydoğu Ekspres (@ekspreshaber_) July 3, 2026