Düzenlemeler farklı alanlarda yeni tartışmaları da beraberinde getiriyor.
Adalet Bakanlığı tarafından hazırlanan 12. Yargı Paketi’nin detayları netleşti. 19 ayrı yasada değişiklik öngören 59 maddelik taslakta, suça sürüklenen çocuklara yönelik ceza artışları, ebeveyn ihmali halinde yeni yaptırımlar, sosyal medya düzenlemeleri, IBAN üzerinden işlenen suçlara ilişkin yeni suç tanımı, medya yayınlarına yaptırımlar ve LGBTİ+’lara yönelik düzenlemeler yer alıyor. Taslak henüz yasalaşmadı.
Çocuk suçlarda cezalar artırılıyor
Taslağa göre, Türk Ceza Kanunu’nda ağırlaştırılmış müebbet hapis gerektiren suçlarda 12–15 yaş grubundaki çocuklar için ceza üst sınırı artırılıyor. Müebbet ve süreli hapis cezalarında da indirim oranları yeniden düzenleniyor.
15–18 yaş grubunda ise ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlarda ceza üst sınırının yükseltilmesi ve bazı durumlarda hâkimlere ceza indirimi uygulamama yetkisi verilmesi öngörülüyor. Bu yetkinin suçun işleniş şekli, kastın ağırlığı ve failin geçmişi gibi kriterlere göre kullanılacağı belirtiliyor.
Taslak ayrıca çocuk hükümlülerin infaz rejiminde de değişiklikler içeriyor. Özellikle ağır suçlarda cezaevinde geçirilen sürelere ilişkin “1 günün 2 gün sayılması” uygulamasının kaldırılması planlanıyor.
Ebeveyn ihmaline daha ağır yaptırım
Taslakta, aile hukukundan kaynaklanan yükümlülüklerin ihlali suçunun cezası artırılıyor. Çocukların güvenliğini ağır tehlikeye sokan durumlarda da ceza üst sınırları yükseltiliyor.
Ebeveyn ihmali nedeniyle çocuğun cinayet veya ağır yaralama gibi suçlara yönelmesi halinde ceza artışı öngörülüyor. Bu durumlarda şikâyet şartının kaldırılması da taslakta yer alıyor.
Silahların ihmal sonucu çocukların erişimine açılması halinde de yeni yaptırımlar düzenleniyor. Ayrıca çocuklarla ilgili açılacak kamu davalarının ilgili bakanlıklara bildirilmesi zorunlu hale getiriliyor.
Sosyal medyaya kimlik doğrulama ve VPN düzenlemesi
Instagram, X, TikTok ve YouTube gibi platformlara kullanıcılar için kimlik doğrulama zorunluluğu getiriliyor. Platformların bu bilgileri Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na (BTK) bildirmesi öngörülüyor.
Taslakta ayrıca VPN servislerinin de 5651 sayılı yasa kapsamına alınması ve erişim engeli kararlarına uymayan platformlara bant daraltma yaptırımı uygulanması düzenleniyor.
IBAN kullandırma ‘müstakil suç’ olacak
IBAN hesaplarının üçüncü kişilere kullandırılması, “nitelikli dolandırıcılık” kapsamından çıkarılarak ayrı bir suç olarak tanımlanıyor. Bu fiile 3 yıla kadar hapis cezası öngörülüyor.
LGBTİ+ düzenlemeleri ve cinsiyet değişikliği
Taslakta, cinsiyet değişikliği başvurularına ilişkin koşullar ağırlaştırılıyor. Buna göre yaş sınırı 18’den 25’e çıkarılıyor, ayrıca çocuk sahibi olmama şartı getiriliyor.
Cinsiyet değişikliği için sağlık kurulu raporlarının yalnızca belirli hastanelerden alınması ve sürecin dört ayrı değerlendirme ile tamamlanması planlanıyor. Tıbbi müdahalelere ilişkin yeni suç tanımları da taslakta yer alıyor.
Ayrıca “hayasızca hareketler” suçunun cezasının artırılması ve aynı cinsiyetteki kişilerin nişan veya evlilik töreni yapmasının suç kapsamına alınması da düzenlemeler arasında bulunuyor.
Boşanma ve nafaka düzenlemesi
Boşanma süreçlerinin hızlandırılması ve nafaka uygulamalarının süreye bağlanması hedefleniyor. Yoksulluk nafakasının süresi, evlilik süresine göre hesaplanacak şekilde yeniden düzenleniyor.
Taslağa göre nafaka süresi, en az 5 yıl olmak üzere evlilik süresinin yarısı olarak belirlenebilecek. Ancak sağlık durumu, yaş veya çalışamayacak durumda olma gibi istisnalarla sürenin uzatılabilmesi mümkün olacak.
Medyaya yeni yaptırımlar
Taslakta medya yayınlarına yönelik yeni sınırlamalar da yer alıyor. Suç, yasa dışı bahis ve silah kullanımını özendirici yayınlara idari para cezaları, yayın durdurma ve lisans iptali gibi yaptırımlar öngörülüyor.
Adli soruşturma ve kovuşturmalara ilişkin haberlerin “genel ahlaka aykırı” biçimde sunulması da yaptırım kapsamına alınıyor.