Abdullah Öcalan ve ağırlaştırılmış hapis cezası verilen binlerce tutuklu için barolar, insan hakları ve hukuk dernekleri Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi’nin 9-11 Haziran tarihlerindeki toplantısı öncesinde komiteye ortak bildirimde bulundu.
MA’nın haberine göre, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) Abdullah Öcalan’a ilişkin “Öcalan 2” dosyası ile “Kaytan”, “Gurban” ve “Boltan” kararlarında tespit edilen hak ihlallerinin giderilmesi amacıyla yapıldı.
AİHM KARARLARININ UYGULANMASI İSTENDİ
Bildirimde, Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi’nin daha önce aldığı kararlara atıf yapılarak, Türkiye’den AİHM içtihatları doğrultusunda somut yasal reformlara ilişkin takvim ve uygulanabilir mekanizma talep edildiği hatırlatıldı.
Başvuruda, Türkiye’nin AİHM’in ihlal kararlarını yerine getirmediği savunularak, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına tabi bazı mahpusların koşullu salıverilme kapsamı dışında tutulmasının Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne aykırı olduğu öne sürüldü.
Bildirimde, hükümetin mevcut infaz sistemini savunduğu, ancak AİHM kararlarında işaret edilen yapısal sorunlara yönelik herhangi bir reform takvimi ya da yasal düzenleme hazırlığı ortaya koymadığı ifade edildi.
MECLİS KOMİSYONU RAPORUNA ELEŞTİRİ
Başvuruda, Barış ve Demokratik Toplum Süreci kapsamında kurulan Meclis Komisyonu’nun hazırladığı ortak rapora da değinildi.
Raporda hukuk devleti, insan hakları ve demokratikleşmeye ilişkin öneriler yer almasına rağmen, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına ilişkin infaz rejiminin dönüştürülmesine yönelik somut bir mekanizma bulunmadığı belirtildi.
Ayrıca “umut hakkı” kavramına doğrudan yer verilmediği ve mahpuslar için uygulanabilir bir gözden geçirme modelinin önerilmediği kaydedildi.
“İHLAL DEVAM EDİYOR” DEĞERLENDİRMESİ
Bildirimde, mevcut yasal çerçevenin değişmediği, cezanın gözden geçirilmesine yönelik bir mekanizma oluşturulmadığı ve tartışmaların somut reformlara dönüşmediği savunuldu.
Bu nedenle AİHM kararlarında tespit edilen ihlallerin hem bireysel hem de yapısal düzeyde devam ettiği değerlendirmesine yer verildi.
BAKANLAR KOMİTESİ’NE ÇAĞRI
Başvuruda Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi’nden, Öcalan, Gurban, Kaytan ve Boltan kararlarının uygulanmasına yönelik denetim sürecini daha etkin yürütmesi talep edildi.
Komiteden ayrıca, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alan mahpuslara ilişkin istatistiki verilerin Türkiye’den istenmesi, kategorik koşullu salıverme yasaklarının kaldırılması yönünde çağrı yapılması ve ilgili yasal düzenlemelerin insan hakları standartlarına uygun hale getirilmesinin talep edilmesi istendi.
Bildirimde, “umut hakkı” ve infaz rejimine ilişkin olası yasal reformların Avrupa Konseyi’nin danışma organı olan Venedik Komisyonu’nun incelemesine sunulması önerisine de yer verildi.
ORTAK BAŞVURUYA 10 BARO VE ÇOK SAYIDA KURUM İMZA ATTI
Bildirime Özgürlük İçin Hukukçular Derneği (ÖHD), Çağdaş Hukukçular Derneği (ÇHD), Toplum ve Hukuk Araştırmaları Vakfı (TOHAV), İnsan Hakları Derneği (İHD), Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği (CİSST) ile Batman, Diyarbakır, Hakkari, Mardin, Muş, Iğdır, Siirt, Urfa, Şırnak ve Van baroları imza attı.