Faruk BALIKÇI YAZDI
1990’lı yıllar köy boşaltmaların, faili meçhul cinayetlerin yoğun olarak yaşandığı yıllar olduğu herkesin malumu. Peki, 26 Mart 1994’te Şırnak’a bağlı Koçyurdu ve Koçağılı köylerinin bombalanarak aralarında çocuk ve yaşlılarında olduğu Kuşkonar'da 25, Koçağılı köylerinde 13 kişinin hayatını kaybettiği hafızalarda yer alıyor mu? İşte o yıllardı… Hakkâri ve Şırnak’a bağlı sınıra yakın köyler evlerini, yurtlarını terk ederek sınırın bir ötesine geçtiler. O yılların tanığı bir gazeteci olarak Namık Durukan ve Amberin Zaman ile karşı yakadaydık. Binlerce insan sınırı aşmış dağlık alandaydılar. İşte o sırada savaş uçakları geldi. Psikolojik olarak çevreleri bombalanmaya başladı. İnsanların nasıl sağa sola kaçarak saklanmaya çalıştıklarına ve bağrışlarına tanıktık. Amberin Zaman “İnsanlığımdan utanıyorum” diye elindeki defter ve kalemini yere fırlatmıştı. Hikâyeleri böyle başlamıştı Mahmurluların ve Duhok’tan 10 kilometre uzaklıktaki Etruş bölgesine yerleştiler. Yıllar geçti bir çadır kente dönüştü Atruş.
Adeta bir çölün ortasına kurulu Atruş’ta yazın başına geçen güneş, kışın soğuk ayazlarda onlarca bebek hayatını kaybetti. Atruş’a gittiğimizde çocukların kan çanağına dönen gözlerinde trahom oluşmuştu. İlaç istiyorlardı. Buna duyarsız kalmak mümkün müydü? Elbette değildi…Her sınır kapısından geçtiğimizde o ilaçları nasıl çantalarımıza gizlediğimizi insani ve vicdani olan bir duyarlılıkla elimiz yüreğimizde Atruş’un yolunu tutuyorduk.
Atruş’ta da kalmadılar. Çünkü sınıra 15 kilometre uzaklıktaydı her an bir operasyon yapılabilir ihtimaliyle bu kez Irak Bölgesel Kürt Yönetimi ile Irak sınırını oluşturan Ninova bölgesine gittiler. Her siyasi gelişmenin ardından Türkiye sınırlarından daha da uzaklaştılar. PKK-KDP çatışması nedeniyle 1997'de o zaman Saddam Hüseyin yönetiminin denetimindeki Ninova, ardından da Mahmur bölgesine göç eden aileler, geçen süre içinde kendilerine bölgede yeni bir yaşam kurdu. O dönem dünyaya gelen bugün 30 yaşını almış. Kendi toprağına hasret.
Şimdi bir çözüm süreci var. Mahmur’da 10 binin üzerinde siyasi mülteci olarak yaşayanlar Türkiye’de Kürt sorununun çözülmesiyle dönebileceklerini her defasında açıkladılar. Bu sürecin önemli ayaklarından biri olan Mahmur’u hatırlatmak istedim.