ÖZEL HABER/Güneş OCAĞA-Mehmet Rumet SOYLU
Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası (DTSO) İş Kadınları Meclisi Başkanı Filiz Ekingen, kadınları ekonomik hayatta daha görünür kılmak için büyük bir çaba sarf ettiklerini belirtti. Özellikle Diyarbakır’da hizmet sektörü ve tarımda güvencesiz ve kayıt dışı çalışan çok sayıda kadın olduğunu da vurgulayan Ekingen, eşit işe eşit ücret konusunun önemine dikkat çekti.
DTSO BAŞKANI EKİNGEN EKSPRES’İN SORULARINI YANITLADI
DTSO İş Kadınları Meclisi Başkanı Filiz Ekingen’e yönelttiğimiz sorular ve yanıtları şöyle:
Kadın ve ekonomi toplumun neresinde duruyor?
“KADIN KENDİ KİMLİĞİYLE VAR OLACAĞI HER ALANDA FARK YARATABİLİR”
Toplumun yarısı kadınlardan oluşuyor, ancak ekonomik yaşamda bu yansımasını bulmuyor. Ekonomik alan, erkeklerin hakimiyetinde ve kadınların çoğunlukla dışarıda bırakıldığı bir yapıya sahip. Kadınların ekonomik yaşamdan soyutlanması, tek renkli ve eril bir ekonomik döngü oluşturuyor. Oysa kadın, kendi kimliğiyle var olacağı her alanda fark yaratabilir.
“KADINSIZ EKONOMİ, BÜTÜNCÜL BİR SİSTEM OLMAYI ENGELLİYOR”
Kadınların ev içi sorumlulukları ve bakım yükü, iş yaşamına katılımlarını sınırlıyor. Ev içinde görünmeyen emek, ekonomik katkı olarak sayılmıyor. Bu durum, kadın çalışanlar için iki kat efor, işveren için ise büyümeyi sınırlayan bir gerçeklik anlamına geliyor. Ekonomik yaşamda kadının eksikliği, tek sesli ve bütüncül olmayan bir sistem yaratıyor.
Diyarbakır’da kadın-ekonomi başlıkları nasıl şekilleniyor?
Erkekler, ekonomi ve karar mekanizmalarında hakim. Kadınların bu alanlara katılımı sınırlıdır. Bu durumu gözlemleyerek, DTSO bünyesinde İş Kadınları Meclisi’ni kurduk. Meclis, kentte ve Türkiye’de bir ilk olma özelliği taşıyor.
Meclis; kendi işini yöneten, girişimci veya kooperatif kuran kadınlardan oluşuyor. Amacımız, ekonomik hayatta görünmeyen kadınları görünür kılmak, örgütlenmek ve güçlenmelerini sağlamak.
“KADINLARIN KARAR MEKANİZMALARINDA YERİ ARTTI”
Bu süreçte kadın temsiliyetinin artırılması konusunda DTSO’dan da destek aldık. Ayrıca, Ticaret ve Sanayi Odası’na kayıtlı kadın üyelerle bir araya gelerek hedeflerimizi anlattık. Kentteki diğer kadın kurumları ve yerel yönetimlerle ilişkilerimizi güçlendirdik. Çeşitli çalıştaylar, eğitim ve seminerlerle ekonomik yaşamda kadın varlığını görünür kıldık. Sonuç olarak, DTSO’da ilk kez bir kadın meclis başkanı seçildi ve karar mekanizmalarında kadınların yeri arttı.
Kadının toplumsal gücü ekonomisiyle mi bağlantılı?
“KADININ EKONOMİSİ GÜÇLENİRSE, TOPLUMDAKİ STATÜSÜ DE GÜÇLENİR”
Kadının ekonomisi güçlendikçe, ailede, iş yaşamında ve toplumdaki statüsü de güçleniyor. Kadınlar, en sinsi şiddeti ekonomik bağımlılık yoluyla yaşıyor. Ekonomisi güçlü kadın, hem sosyal yaşamda hem de aile içinde güçlüdür. Kadının ekonomik güçlenmesi yalnızca bireysel değil, toplumsal güçlenmeyi de ifade ediyor.
Diyarbakır’da kadın istihdamı artıyor ama kayıt dışılık yüksek. Bunu nasıl değerlendiriyorsunuz?
Kadınlar farkındalık kazandıkça ekonomik yaşama daha fazla katılıyor. Ancak kadın istihdamındaki artışta yoksulluğun da etkisi büyük. Özellikle hizmet sektörü ve tarımda güvencesiz, kayıt dışı çalışan çok sayıda kadın bulunuyor. Eşit işe eşit ücret meselesi burada önem kazanıyor. Kadınlar çoğu zaman ucuz iş gücü olarak görülüyor. Kentteki diğer kurumlarla iş birliği yaparak kadın istihdamını artırmaya yönelik çalışmalar yürütüyoruz. Yerel yönetimlerin ‘kadın kenti’ açıklamaları da bu tartışmalara destek oluyor.
Kadınlar hangi alanlarda istihdam sahibi?
Kadınlar çoğunlukla ev içi işlerin devamı niteliğindeki alanlarda çalışıyor. Özel sektörde ise el becerisi, detaylı çalışma ve organizasyon yeteneği gerektiren işler kadınlara veriliyor. Örneğin tekstil gibi imalat sektörlerinde kadınlar yoğun olarak istihdam ediliyor ve bu alanlarda erkeklerden daha başarılı oldukları düşünülüyor. Ancak bu sektörlerde niteliksiz işlerde de yer alıyorlar. Tarımda kadınlar genellikle aile işçisi olarak çalışırken, hizmet sektöründe eğitim, sağlık ve çağrı merkezi gibi alanlarda yoğun istihdam bulunuyor.
İş Kadınları Meclisi’nin gelecek hedefleri neler?
Kadınların iş arama oranı düşük ve istihdama katılabilecekleri alanlarda iş imkânları sınırlı. Daha iyi işlere ulaşabilmeleri için becerilerini geliştirmeleri gerekiyor. İş Kadınları Meclisi olarak, Sanayi Mektebi ve Gastro İnovasyon Merkezi gibi programlarla kadınların becerilerini artırmayı hedefliyoruz. Bu sayede kadınlar daha iyi iş fırsatlarına erişebiliyor. Ayrıca kendi işini kurmak isteyen kadınlara da destek veriyoruz. Gelecekteki hedefimiz, kadınların ekonomik alanda güçlenmesini sağlayacak yeni destek programları geliştirmek.
“MECLİS OLARAK, HEM FARKINDALIK YARATIYORUZ HEM DE SOMUT PROJELER ÜRETİYORUZ”
DTSO İş Kadınları Meclisi, Diyarbakır’da kadınların ekonomik görünürlüğünü artırmak, örgütlenmelerini güçlendirmek ve kadın istihdamını desteklemek için hem farkındalık yaratıyor hem de somut projeler yürütüyor. Kadının ekonomik güçlenmesi, bireysel değil toplumsal anlamda da daha eşit ve kapsayıcı bir sistemin önünü açıyor.