Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası Meclis Salonu’nda (DTSO) düzenlenen seminere DTSO Başkanı Mehmet Kaya, Diyarbakır İş Konseyi Başkanı Mustafa Vural, Diyarbakır Defterdarı Mustafa İnceçayır, DSMMMO Başkanı Amine Demir Çoban, çok sayıda mali müşavir ve muhasebeci katıldı.
MEHMET KAYA: ADALETLİ VERGİ SİSTEMİ OLMADAN EKONOMİ YÜRÜMEZ
Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası (DTSO) Başkanı Mehmet Kaya, mali müşavirler ve vergi yöneticilerinin katılımıyla düzenlenen toplantıda yaptığı konuşmada, Türkiye’de vergi sisteminin adalet temelinde yeniden ele alınması gerektiğini vurguladı. Kaya, kayıt dışılığın önlenmesi, kazancın vergilendirilmesi ve yapay zekâ destekli erken uyarı sistemlerinin yaygınlaştırılmasının kaçınılmaz olduğunu söyledi.
Kaya, 26 bin üyeye sahip DTSO açısından mali müşavirlerin “en önemli paydaşlar” olduğunu belirterek, “Bizim için sizlerin güçlü olması, bilgili olması ve sahada etkin olması hayati önemdedir” dedi.
“VERGİ, CİRONUN DEĞİL KAZANCIN VERGİLENDİRİLMESİDİR”
Vergi sistemindeki temel sorunun adaletsizlik olduğunu ifade eden Kaya, dolaylı ve dolaysız vergiler arasındaki dengesizliğe dikkat çekti. Kaya, “Bugün vergi sistemi ağırlıklı olarak kayıt altında olanların omuzlarına yüklenmiş durumda. Kayıt dışı olanlar hiç vergi ödemezken, kayıtlı olanların oranları sürekli artırılıyor. Vergi dediğimiz şey cironun değil, kazancın vergilendirilmesidir. Bu ilke sağlanmadığı sürece adalet de sağlanamaz” diye konuştu.
Kayıt dışılığın önlenmesinin yalnızca oran artırımıyla mümkün olmadığını vurgulayan Kaya, tabana yayılmış, herkesin kazancı oranında vergi ödediği bir sistemin zorunlu olduğunu söyledi.
YAPAY ZEKA UYARISI: HAZIR OLMAZSAK SİSTEM DIŞINA DÜŞERİZ
Yapay zekânın yalnızca sanayi ve üretimde değil, vergi sisteminde de köklü değişimlere yol açtığını ifade eden Kaya, işletmelerin bu dönüşüme uyum sağlaması gerektiğini belirtti. “Beğensek de beğenmesek de yapay zekâ vergi sisteminin içine girmiş durumda. Uyum sağlamazsak ya sistem dışına düşeceğiz ya da işletmelerimizi kapatmak zorunda kalacağız” diyen Kaya, bu süreçte mali müşavirlerin rolünün daha da kritik hale geldiğini vurguladı.
Son dönemde vergi idaresinden gelen otomatik bildirimler ve geçmişe dönük incelemelerin işletmeleri zorladığını dile getiren Kaya, erken uyarı ve bilgilendirme mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
“NAYLON ŞİRKETLER HAKSIZ REKABET YARATIYOR”
Kaya, Diyarbakır’da son dönemde kısa sürede açılıp kapanan şirket sayısındaki artışa da dikkat çekerek, bunun hem kent ekonomisini hem de kayıtlı işletmeleri olumsuz etkilediğini söyledi. Kaya, “Naylon şirketler haksız rekabet yaratıyor ve uzun vadede hepimizin başını ağrıtacak bir tablo ortaya çıkarıyor. Yapay zekâ destekli denetim sistemleri gerçekten kayıt dışını hedef alırsa, kayıtlı işletmeler bundan rahatsız olmaz” dedi.
“BU SİSTEM ÜÇAYAKLIDIR: BİZ, SİZ VE VERGİ KURUMU”
Vergi adaletinin sağlanmasının tek bir kurumun sorumluluğu olmadığını vurgulayan Kaya, çözümün ortak akıldan geçtiğini belirterek şöyle devam etti:
“Bu sistemin üç ayağı var: Mali müşavirler, iş dünyası ve vergi kurumu. Hep birlikte çalışarak, popülizm yapmadan, kazancın vergilendirildiği adil bir sistemi kurmak zorundayız. Eğer Diyarbakır’daki en büyük bin şirketle, en zengin bin kişi aynı kesim değilse, burada toplumsal bir sorun vardır.”
Konuşmasının sonunda toplantının düzenlenmesinde emeği geçenlere teşekkür eden Kaya, adaletli, şeffaf ve sürdürülebilir bir vergi sisteminin hem Diyarbakır’ın hem de Türkiye ekonomisinin geleceği açısından zorunlu olduğunu vurguladı.
DSMMMO BAŞKANI: ÖNERİLERİMİZ ASKIDA KALDI
Sözlerine Kürtçe “Heta em nebin yek, emêherin yek bi yek” diyerek başlayan DSMMMO Başkanı Amine Demir Çoban, mesleki camiada birlik ve beraberliğin önemine dikkat çekerek, “Bizler bu meslekte birlik ve beraberliğimizi sağlamazsak, her taraftan üzerimize geleceklerdir; tıpkı bugünlerde geldikleri gibi” dedi. Sorunlara karşı Hazine ve Maliye Bakanlığı önünde açıklamada dile getirdikleri talep ve önerilerinin askıda olduğunu hatırlatan Çoban, sözlerine şöyle devam etti:
“Yeri geldiğinde ‘paydaşlarımız’ diye söze başlayanlar; Hazine ve Maliye Bakanlığı ve hükümet, kendi bir grup yandaşları için, bir oy uğruna bir mesleği çok rahat gözden çıkarabildiler. Meslek mensubu tüm yükü omuzlasın, tüm fedakârlığı yapsın; okuludur, sınavıdır, stajıdır, tüm terleri döksün; sonra bir gece kararnamesiyle emeği yerle bir edilsin… Bu kabul edilebilir bir durum değildir. Haksız rekabet, düşük ücret, meslek kurallarına aykırı davranışlar, meslektaşın emeğine saygısızlık… Bunların bu yönetimde affının olmayacağının sözünü de veriyoruz.
Mesleğimizin, akademik herhangi bir meslekten katbekat fazla sorumluluk ve ceza ile muhatap olduğu bir gerçekliktir. Özellikle sorumluluk raporları bağlamında, meslek mensuplarının buna denk düşecek bir yetkiyle donatılmadan çalışmak zorunda kalması önemli bir problemdir. Bu bağlamda, vergi mahremiyeti başta olmak üzere gerekli hukuki ve idari düzenlemelerin yapılması sağlanmalıdır. Cezaların, işlemle orantılı ve amaca uygun şekilde yeniden düzenlenmesi gerekmektedir. Bizler bunun mücadelesini vereceğiz. Bizler, mesleğimizin en büyük sermayesi olan meslek itibarına duyulan güveni hep birlikte koruyacağız.”
Yapılan konuşmaların ardından Antalya vergi denetim kurulu Başkanı Emre Gök ve Antalya vergi denetim kurulu Başkan yardımcısı Çağrı Türkyılmaz, Vergi Denetiminde Yeni Yaklaşımlar, Kuruluş Gözetimli Analiz Sistemi (KURGAN), Elektronik İnceleme Süreci ve “VDK-Dilekçe ve Bilgi Verme Uygulaması konularında katılımcıları bilgilendi.
