ÖZEL HABER/Güneş OCAĞA-Mehmet Rumet SOYLU
Diyarbakır’da vatandaşların en çok merak ettiği konuların başında “Kirada kalmak mı, konut almak mı daha avantajlı?” sorusu geliyor. Gazetemiz Güneydoğu Ekspres’e konuşan Diyarbakır Emlakçılar Derneği (DİEM-DER) Başkanı Mustafa Koç, imkanı olan vatandaşların konut almasının, özellikle uzun vadede kirada kalmaktan daha avantajlı olduğunu söyledi. Konut sahibi olmanın yalnızca barınma ihtiyacını karşılamakla sınırlı olmadığını da dile getiren Koç, aynı zamanda geleceğe yönelik önemli bir yatırım olduğunu söyledi.
KİRALIK KONUT KİMLER İÇİN AVANTAJLI?
Konut sahibi olmanın yalnızca barınma ihtiyacını karşılamadığını dile getiren Koç, aynı zamanda geleceğe yönelik önemli bir yatırım olduğunu söyledi. İş insanları açısından konut almak ile kirada kalmak arasında farklı bir değerlendirme yapılabileceğini belirten Koç, “50-60 milyon liralık bir parayı konuta bağlamak yerine kirada oturup bu parayı ticarette değerlendirmek daha fazla gelir sağlayabilir. Ancak sıradan vatandaşın böyle bir imkanı yok. Vatandaş elindeki parayı ticarette çeviremiyor. Dolayısıyla konut almak, hem barınma ihtiyacını karşılamak hem de uzun vadede yatırım yapmak açısından daha doğru bir seçenek haline geliyor” dedi.
“KİRA CİDDİ BİR YÜK OLUŞTURUYOR”
Kira maliyetlerinin yıllar içerisinde ciddi bir yük oluşturduğuna dikkat çeken Koç, aylık 30 bin lira kira ödeyen bir vatandaşın yıllık 360 bin lira ödeme yaptığını belirtti. Koç, satın alınan bir konutun ise zaman içerisinde değer kazanabileceğini ifade ederek, konut sahibi olmanın vatandaş açısından önemli bir güvence olduğunu söyledi.
“KONUT SIKINTISI DİYARBAKIR’A GELEN ÖĞRENCİLERİ DE ETKİLİYOR”
Diyarbakır’da son iki yılda yeterli sayıda konut üretilemediğini belirten Koç, konut arzındaki yetersizliğin kira fiyatlarını da yükselttiğini kaydetti. Konut sıkıntısından öğrencilerin de ciddi şekilde etkilendiğini dile getiren Koç, Diyarbakır’a eğitim amacıyla gelen öğrencilerin yurtların yetersiz olması nedeniyle ev kiralamak zorunda kaldığını söyledi.
KİRALAR 50 BİN TL’YE KADAR ÇIKTI
Özellikle merkezi ve nitelikli bölgelerde kiraların 30 bin liradan başlayarak 50 bin liraya kadar çıktığını belirten Koç, bu fiyatların dar gelirli aileler açısından karşılanmasının oldukça zor olduğunu ifade etti. Koç, kiralık ev bulmakta zorlanan vatandaşlardan da her gün telefon aldıklarını belirterek, özellikle Urfa yolu üzerindeki bazı bölgelerin üst kesimlerinde kiraların 35 bin liradan başladığını söyledi.
80 BİN TL MAAŞ ALAN BİR MEMUR BİLE ARTIK İYİ BİR EVDE OTURAMIYOR
Tek maaşla çalışan bir memurun yaklaşık 80 bin lira gelir elde ettiğini varsayan Koç, maaşın 40-50 bin lirasının kiraya gitmesi halinde vatandaşın diğer temel giderlerini karşılamakta zorlandığını dile getirdi. Koç ayrıca, kış aylarında doğalgaz, elektrik ve su gibi giderlerin de eklenmesiyle vatandaşın elinde çok az para kaldığını kaydetti. Emekliler ve asgari ücretle çalışan vatandaşlar açısından tablonun daha da ağır olduğunu belirterek, söz konusu bölgelerde ev kiralamanın bu kesimler için neredeyse imkansız hale geldiğini söyledi.
“DİYARBAKIR’DA YETERLİ İMAR ALANI OLUŞTURULMADI”
Konut krizinin temel nedenlerinden birinin yetersiz imar alanları olduğunu vurgulayan Koç, Diyarbakır’da uzun yıllardır kapsamlı ve ihtiyacı karşılayacak düzeyde imar çalışması yapılmadığını ifade etti. Belli bölgelerde lokal imar çalışmalarının gerçekleştirildiğini ancak bunların kentteki ihtiyacı karşılamadığını belirten Koç, bu alanlarda üretilen konutların da çoğu zaman sıradan vatandaşın satın alabileceği fiyatların üzerinde kaldığını söyledi. Yeterli imar alanı oluşturulması halinde arsa maliyetlerinin daha makul seviyelere çekilebileceğini dile getiren Koç, bunun farklı gelir gruplarının bütçesine uygun konut üretiminin önünü açacağını ifade etti.
“ARSA MALİYETLERİ KONUT FİYATLARINI YÜKSELTİYOR”
Diyarbakır’da konut fiyatlarının yüksek olmasında arsa maliyetlerinin önemli bir rol oynadığını belirten Koç, arsa paylarının kentte Türkiye’nin en yüksek seviyelerinde olduğunu savundu. Müteahhit ile arsa sahibi arasındaki paylaşımın bazı bölgelerde yüzde 50-55, hatta daha yüksek oranlara ulaşabildiğini ifade eden Koç, bu durumun doğrudan konut fiyatlarına yansıdığını söyledi. Koç, “Müteahhit beş konut yaptığında bunun iki, üç tanesi arsa sahibine gidiyorsa, müteahhidin elinde kalan konutların üzerine bütün maliyetleri yüklemesi gerekiyor. Böylece konutun satış fiyatı ciddi şekilde yükseliyor” dedi.
DİYARBAKIRLI MÜTEAHHİTLER BAŞKA KENTLERE YÖNELİYOR
Kentte şu anda sınırlı sayıda müteahhidin yeni bina yaptığını ifade eden Koç, birçok müteahhidin ise farklı kentlere yöneldiğini belirtti. Mersin, Antalya, Bursa ve Balıkesir başta olmak üzere birçok kentte Diyarbakırlı müteahhitlerin konut ürettiğini aktaran Koç, İstanbul, Ankara ve İzmir’de de Diyarbakırlı müteahhitlerin bulunduğunu söyledi.
“ARSA MALİYETİ YÜZDE 38-40 BANDINA ÇEKİLMELİ”
Konut sorununun çözümü için öncelikle yeni imar ve konut alanlarının açılması gerektiğini vurgulayan Koç, Diyarbakır genelinde yeterli konut alanı oluşturulması halinde arsa maliyetlerinin yüzde 38-40 bandına çekilebileceğini savundu. Mevcut durumda arsa maliyetlerinin yüzde 50-55 seviyelerine ulaştığını belirten Koç, bunun konut maliyetlerini ciddi şekilde artırdığını söyledi. Koç, “10 milyon liraya mal olacak bir konutun maliyeti, arsa maliyetlerinin yüksekliği nedeniyle 15 milyon lirayı bulabiliyor. Vatandaşın satın alma gücü de buna yetmiyor” ifadelerini kullandı.
İNŞAAT MALİYETLERİ DE FİYATLARI ARTIRIYOR
Konut fiyatlarındaki artışın yalnızca arsa maliyetlerinden kaynaklanmadığını belirten Koç, son yıllarda inşaat malzemelerinin fiyatlarında yaşanan yükselişin de maliyetleri artırdığını söyledi. İnşaat maliyetlerindeki artışların doğrudan konut fiyatlarına yansıdığını ifade eden Koç, Diyarbakır’da kira ve konut fiyatlarının yükselmesinin birden fazla nedeni bulunduğunu kaydetti.
