ÖZEL HABER/Güneş OCAĞA-Mehmet Rumet SOYLU
Yağ, enerji ve biyoyakıt sektörlerinin stratejik ürünleri arasında yer alan kanola, Diyarbakır tarımında yeni bir dönemin kapısını aralıyor. 2026 yılının ekim ayında yaklaşık 2 bin dekarlık alanda kanola ekimi yapılması planlanırken, bölgede dijital tarım uygulamaları da yaygınlaştırılacak. Gıda Yüksek Mühendisi Felat İpekyüz, Gazetemiz Güneydoğu Ekspres’e yaptığı açıklamada, hem kanola üretiminin artırılması hem de yapay zeka destekli tarım teknolojilerinin bölge çiftçileriyle buluşturulması için kapsamlı çalışmalar yürüttüklerini söyledi.
TOPRAK ANALİZİ 5 DAKİKADA YAPILIYOR
İpekyüz, Amerika’dan getirilen özel cihazlar sayesinde toprak analizlerini yalnızca 5 dakika içerisinde gerçekleştirebildiklerini belirterek, “Sensör ve yapay zeka destekli sistemlerimiz sayesinde toprağın hangi ürünler için uygun olduğunu kısa sürede tespit edebiliyoruz. Aynı zamanda ekilecek ürüne göre gerekli gübre miktarını belirleyerek çiftçilerimize doğru gübreleme planı sunuyoruz” dedi.
Türkiye’de söz konusu cihazın bölge distribütörlüğünü yürüttüklerini ifade eden İpekyüz, yüksek maliyet nedeniyle cihaz satışı yerine analiz hizmeti sunduklarını, kendi çiftçilerinden sadece analiz ücreti aldıklarını kaydetti.
“VERİMLİLİĞİ ÖNEMLİ ÖLÇÜDE ARTIRIYORUZ”
Toprak analizinin yanı sıra bitki gelişim sürecinde yaprak analizleri de yaptıklarını anlatan İpekyüz, bitkinin hangi besinleri aldığı ve hangi besinlerde eksiklik yaşadığının tespit edildiğini söyledi. Elde edilen verilere göre özel besleme programları uyguladıklarını belirten İpekyüz, bu yöntemle verimliliğin önemli ölçüde artırıldığını vurguladı.
“HEDEFİMİZ BİLİNÇLİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİR TARIM”
Bilinçsiz gübre ve su kullanımının verim kayıplarına neden olduğuna dikkat çeken İpekyüz, toprağın üretim gücünü korumaya yönelik çalışmalar yürüttüklerini ve onarıcı tarım uygulamalarını desteklediklerini söyledi.
AKILLI SULAMA SİSTEMLERİ YAYGINLAŞACAK
Bölgede halen yaygın olarak kullanılan vahşi sulama yöntemlerinin ciddi su kayıplarına yol açtığını belirten İpekyüz, akıllı sulama sistemlerini çiftçilerle buluşturmayı da hedeflediklerini ifade etti. Bu sistem sayesinde çiftçilerin cep telefonları üzerinden tarlalarını takip edebileceğini kaydeden İpekyüz, toprak nemi, sıcaklık ve hava koşullarının sürekli ölçülerek bitkinin ihtiyaç duyduğu anda sulamanın otomatik olarak başlayacağını ve ihtiyaç sona erdiğinde sistemin kendiliğinden duracağını söyledi.
STRATEJİK ÜRÜN DİYARBAKIR’DA EKİLECEK
Diyarbakır’da yakın zamanda ekimine başlayacakları kanola bitkisine dari de bilgiler paylaşan İpekyüz, kanolanın iklim ve su ihtiyacı bakımından buğdaya benzer özellikler taşıdığına dikkat çekerek, çiftçilerin bu üründen çekinmesine gerek olmadığını belirtti.
ÇOK YÖNLÜ BİR BİTKİ
Kanolanın yağ sanayisinin en önemli hammaddelerinden biri olduğunu vurgulayan İpekyüz, elde edilen yağın kalite açısından zeytinyağına yakın değerlere sahip olduğunu ve yemeklik yağ olarak kullanılabildiğini söyledi. Kanola yağının ayrıca cips üretiminde, biyoyakıt sektöründe ve akaryakıt sanayisinde de değerlendirildiğini ifade etti.
“YAKIT DONMASINI ÖNLÜYOR”
Özellikle düşük sıcaklıklarda yakıtın donmasını önleyen özellikleri nedeniyle kanola yağının enerji sektöründe önemli bir katkı maddesi olarak kullanıldığını belirten İpekyüz, ürünün ekonomik değerinin her geçen yıl arttığını kaydetti.
TRAKYA’DAKİ BAŞARI DİYARBAKIR’A TAŞINACAK
Türkiye’de kanola üretiminin hızla yaygınlaştığını dile getiren İpekyüz, geçmişte Trakya Bölgesi’nde ekim alanlarının yüzde 80’inin ayçiçeği, yüzde 20’sinin ise kanoladan oluştuğunu, günümüzde ise bu oranların neredeyse eşitlendiğini söyledi. Diyarbakır’da yaklaşık beş yıl önce yapılan denemelerde yanlış ekim yöntemleri nedeniyle beklenen verimin alınamadığını hatırlatan İpekyüz, doğru ekim tekniklerinin uygulanmasının büyük önem taşıdığını ifade etti.
2 BİN DEKARLIK EKİM BEKLENİYOR
Kanola üretmek isteyen çiftçilere profesyonel destek vermeyi amaçladıklarını belirten İpekyüz, uzman ziraat mühendisleri ve akademisyenlerle iş birliği içerisinde çalıştıklarını söyledi.
Özellikle Ege Üniversitesi’nden akademisyenlerin katkılarıyla üreticilere teknik danışmanlık sağlanacağını belirten İpekyüz, “Kanolanın en büyük avantajlarından biri pazar sorununun bulunmamasıdır. Ürünün alıcısı hazır ve talep sürekli devam ediyor. Çiftçilerimizin pazarlama konusunda herhangi bir endişe yaşamasına gerek yok” dedi.
Kanolanın girdi maliyetlerinin buğdayla benzer seviyelerde olduğunu ancak satış değerinin çoğu zaman buğdayın yaklaşık iki katına ulaşabildiğini ifade eden İpekyüz, bu durumun üreticilere önemli bir gelir avantajı sağladığını söyledi. Kanola ekiminin genellikle ekim ayının ortalarında yapıldığını belirten İpekyüz, kendisinin de bu yıl 100 dekarlık alanda ekim gerçekleştireceğini açıkladı. Bölgede yapılan çalışmalar ve çiftçilerle gerçekleştirilen görüşmeler sonucunda bu sezon yaklaşık 2 bin dekarlık kanola ekimi beklendiğini ifade etti.
EĞİTİM ÇALIŞMALARI SÜRECEK
Kanolanın yaygınlaştırılması amacıyla bilgilendirme toplantıları ve çalıştaylar düzenlemeye devam edeceklerini belirten İpekyüz, son olarak gerçekleştirilen çalıştayda uzman ziraat mühendisleri ve akademisyenlerin üreticilere detaylı bilgiler verdiğini söyledi.
“AYÇİÇEĞİ ÜRETİMİNDE DE YENİ PROJELER GELİŞTİRECEĞİZ”
Önümüzdeki dönemde ayçiçeği üretimi konusunda da yeni projeler geliştireceklerini açıklayan İpekyüz, özellikle buğday hasadının ardından ikinci ürün olarak ayçiçeği ekiminin teşvik edileceğini, böylece hem tarım arazilerinin daha verimli kullanılacağını hem de çiftçilerin gelirlerinin artırılacağını sözlerine ekledi.
