Anadolu Kültür’ün çocuk raporu: Anadilde Sanat İyileştiriyor

DİYARBAKIR - Anadolu Kültür, “Taş, Kağıt, Makas: Çatışma Dönemlerinde Çocuklara Yönelik Psikososyal Destekte Sanatın Rolü” başlıklı raporunu yayımladı. Rapor, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Hizmet Doktora Programı’nda çalışan Uzman Psikolog Ebru Ergin ve Çocuk gelişimi ve eğitimi uzmanı aktivist- yazar Ezgi Koman tarafından kaleme alındı. Raporda, Temmuz 2020-Nisan 2021 tarihleri arasında 5 ilde 33 farklı kurumdan 42 temsilci ve bireysel çalışma yürüten 16 kişi olmak üzere toplam 58 kişi ile anketler ve derinlemesine görüşmeler gerçekleştirildi.

Batman, Diyarbakır, Mardin, Şırnak ve Van’da çocuklara uygulanan psikososyal destek programlarında sanatı araç olarak kullanan kurumlar ve stratejiler ele alındı. Raporda, mevcut ve olası ihtiyaçlar tanımlanarak, sanatın bu çalışmalarda nasıl ve ne ölçüde kullanıldığı, çocukların iyileşme süreçlerine etkileri, uygulamada yaşanan zorluklar ve bunların nedenleri ortaya konuldu.

DİYARBAKIR

Diyarbakır ve ilçelerinde toplam çocuk nüfusunun 685 bin 315 olduğunu belirten raporda, 2015 ve sonrasında olayların en fazla Sur ilçesinde gerçekleştiğine değinildi. Raporda, “Çoğu Sur’da olmak üzere Diyarbakır’da en az 26 çocuk yaşamını yitirdi. Sur’daki çocukların yaklaşık yüzde 27’si anne ve babasız kaldı. Yüzde 28,9’u okula devam edemedi. Yüzde 15,4’ü başka bir yerde yaşamak zorunda kaldı. Yüzde 80’e yakını evlerini ve okullarını değiştirdi. Sur’da 4 bin 985 yapıdan 3 bin 569’unun yıkıldığı ve yıkılan alanlar içerisinde çocuk oyun alanları ve parklar yer aldı. " tespitlerine yer verildi.

ŞIRNAK

Raporun Şırnak bölümünde, çocuk nüfusun 230 bin 422 olduğu ve çocuklarla çalışmalar yürüten 6 kişiyle görüşme yapıldığı aktarıldı. Kent ve bağlı ilçelerindeki yasaklarda yaşamını kaybeden çocukların sayısının en az 78 olduğu kaydedilen raporda, Şırnak’ta olaylardan dolayı yıkılmayan, ayakta duran sadece 8 okulun kaldığı ifade edildi. Raporda, okullar, çocukların oyun alanları, parkların yıkıldığı ve kullanılmaz hale geldiği öne sürüldü.

MARDİN

Raporda, 337 bin 219 çocuk nüfusuna sahip Mardin’de çocuklarla çalışmalar yürüten 8 kişiyle görüşme yapıldığı kaydedildi. Mardin ve ilçelerinde yaşamını kaybeden çocuk sayısının en az 4 olduğu belirten raporda, Nusaybin’de 50 bine yakın kişinin barınma sorunuyla karşı karşıya kaldığı, 9 okulun yıkıldığı, 22 okulun hasar gördüğü, sanat çalışmaları yapanlar da dahil olmak üzere 11 derneğin kapatıldığı bilgileri paylaşıldı.

VAN

Van ve ilçelerinde 462 bin 458 çocuğun olduğu belirtilen raporda, Edremit ve Başkale ilçelerinde olayların yaşandı söyledi. Raporda, OHAL döneminde 288 öğretmenin ihraç edildiği, en az 4 bin 560 ailenin Van’a göç ettiği kaydedildi.

BATMAN

Çocuk nüfusunun 246 bin 411 olduğu Batman’da ise, çocuklarla çalışmalar yürüten 4 kişiyle görüşüldüğü ve OHAL kapsamında çocuklarla çalışma yürüten kuruluşlar da dahil olmak üzere 11 derneğin kapatıldığı ifade edildi. 

SORUNLAR

Raporda, çocukların çatışma süreci ve sonrasında içe kapanma, saç dökülmesi, eğitim ve etkinliklerde ortaya çıkan şiddet ve kayıp içeren görsellere meyil etmesi gibi sorunlarla karşılaşıldığı vurgulandı. Raporda, çocukların yaşadıkları sorunlar, "Öğretmenlerin çocuklarla sürece dair iletişimlerinde, çocukların olumsuz duygusal tepkiler göstermeleri, çatışma sürecinin çocukların anılarında yoğun bir şekilde var olması, çocukların kendilerini ve duygularını ifade etme becerilerinin çatışma öncesi dönemle karşılaştırıldığında gerilemiş olduğunun gözlenmesi, çocuklarda yüksek sese karşı gelişen aşırı duyarlılık ve rahatsız olma durumu, okula ve sosyal etkileşimlere ilgilerinin azalması" şeklinde sıralandı.

Çocukların anadilinin kullanılmasının önemine vurgu yapılan raporda, “Anadil zaman zaman çocuklara ve ebeveynlere ulaşmak, güven vermek ve yakınlık kurmak için bir araç olarak tanımlanırken, zaman zaman da iyileşmenin ve güçlenmenin ancak anadilde yapılan çalışmalarla mümkün olduğu belirtilmiştir. Görüşme yapılan bazı kurum ve bireyler de çocukların çalışmalarda Kürtçe kullanmasının bir gereklilik olduğunu belirtmişlerdir” ifadelerine yer verildi.

SANATIN GÜCÜ

Çocuklara yönelik çok sayıda atölye çalışmasının yapıldığı aktarılan raporda, devamla şu ifadelere yer verildi:

“Sanatın iyileştirici bir gücü olduğunu ifade ederek, olaylı ortamların çocuklar üzerinde yarattığı travmatik etkilerde gözle görülür bir iyileşmenin ve olumlu bir dönüşümün yaşandığını gözlemledik. Çocuklarda çoğunlukla çatışma kaynaklı içe kapanma davranışı gözlemledik ancak sanat etkinlikleri sayesinde çocukların duygu ve düşüncelerini ifade etme becerilerinin güçlendiğini gördük. Çocuklar kendilerinin güçlü ve zayıf yanlarını görebilmiş, böylelikle kendilerini daha iyi tanıyabilmişlerdir. Anadilde sanat çalışmaları, okullarda anadilini kullanamayan çocuklara; üretmenin, bağ kurmanın, dayanışmanın ve iyileşmenin öncelikle anadilde mümkün olabileceğini göstermiştir." (AJANSLAR)

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Üye Ol