Zazaca’nın Yazı Diline Dönüşümünde Yarım Asırlık Emek3

ÖZEL HABER - Mehmet Rumet SOYLU

Zazaca’nın standartlaşması, yazı dili olarak gelişmesi ve gelecek kuşaklara aktarılması için onlarca yıl emek veren yazar için 13 Haziran’da akşamı özel bir etkinlik düzenlendi.

Diyarbakır Çınar'da tarla yandı
Diyarbakır Çınar'da tarla yandı
İçeriği Görüntüle

Sur’da bulunan Avesta / Culture resepsiyon salonunda yapılan etkinliğe çok sayıda kişi katıldı. Etkinlikte söz alan Malmîsanij ‘Bir dilin önemi, gün geçtikçe daha çok anlaşılıyor. Anadilime sahip çıkma ve geliştirme konusundaki çalışmalarımdan dolayı, çok zorluklar yaşadım. Gözaltılar, tutuklanmalar ve nihayet sürgün yılları. Ama geldiğimiz süreçte anadilimize sahip çıkmanın meyvelerini görmekten de son derece mutluluk duyuyorum. Böylesi bir geceyi düzenleyen ve katılım sağlayan sizlere teşekkür ediyorum’ diye konuştu.
Etkinlik, Malmîsanij’in kitaplarını imzalaması ve katılımcılarla sohbet etmesi ile devam etti.

Zazaca’nın Yazı Diline Dönüşümünde Yarım Asırlık Emek4

1952 yılında Diyarbakır’ın Dicle ilçesinde dünyaya gelen Malmîsanij, yarım asırdır sürdürdüğü çalışmalarıyla Zazaca edebiyatının en önemli isimlerinin başında yer alıyor.
İlk ve orta öğrenimini Diyarbakır’da tamamlayan Malmîsanij, yükseköğrenimini Ankara Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi’nde yaptı. 1975-1981 yılları arasında siyasi nedenlerle üç kez tutuklanan yazar, çeşitli lise ve ortaokullarda öğretmenlik yaptıktan sonra 1982 yılında İsveç’e yerleşti. Burada İrani diller üzerine çalışmalar yürüttü ve yüksek lisans eğitimini Göteborg Üniversitesi’nde tamamladı.
Malmîsanij, 1979-1980 yıllarında Türkiye’de tamamı Kürtçe yayımlanan ilk dergi olma özelliğini taşıyan Tirêj’i Kurmancî ve Zazaca olarak yayımladı. 1987 yılında ise ilk Zazaca-Türkçe sözlüğü hazırlayarak dil çalışmalarında önemli bir kilometre taşı oluşturdu.
XIX. yüzyılın sonları ile XX. yüzyılın başlarında kaleme alınan iki mevlitten sonra yaklaşık yarım yüzyıl boyunca Zazaca yazılı eser üretilmedi. Bu nedenle Malmîsanij, 1970’li yıllarda Zazaca eserler veren ilk isimlerden biri olarak kabul ediliyor. Farsça ve Türkçeden Zazacaya öyküler çeviren yazar, Ehmedê Xasî ve Usman Efendîyê Babij’ın mevlidlerini Arap harflerinden Latin alfabesine aktararak yeni kuşakların bu eserlerle buluşmasını sağladı.
Eserleri Arapça, Farsça, İsveççe ve Türkçeye çevrilen Malmîsanij’ın bazı şiirleri İngilizce, Fransızca ve İsveççede yayımlandı. 1995-2001 yılları arasında İsveç Kürt Yazarlar Derneği Başkanlığı görevini yürüten yazar, aynı zamanda İsveç Yazarlar Birliği üyesi.
Tîrêj, Hêvî, Armanc, Çarçira, Wan ve Çira dergilerinde redaktörlük yapan Malmîsanij, 2003 yılında İstanbul’da yayımlanan Vate dergisinin baş redaktörü olarak da görev aldı.

Muhabir: Mehmet Rumet SOYLU