Dünya Sağlık Örgütü tarafından yapılan yeni bir analiz, dünya genelindeki kanser vakalarının önemli bölümünün önlenebilir nedenlerle ortaya çıktığını gösterdi.
Araştırmaya göre 2022 yılında görülen yaklaşık 19 milyon yeni kanser vakasının yüzde 38’i değiştirilebilir risk faktörleriyle ilişkili bulundu.
Sigara ilk sırada
Araştırmada en büyük önlenebilir risk faktörü olarak sigara kullanımı öne çıktı.
Sigaranın, 2022 yılında görülen tüm yeni kanser vakalarının yaklaşık yüzde 15’iyle bağlantılı olduğu belirtildi.
Erkeklerde bu oranın daha yüksek olduğu ve yeni kanser vakalarının yaklaşık yüzde 23’ünün sigarayla ilişkili olduğu kaydedildi.
Alkol ikinci sırada yer aldı
Araştırmaya göre alkol tüketimi, tüm yeni kanser vakalarının yaklaşık yüzde 3,2’sine neden oldu.
Bilim insanları, sigara ve alkolün birlikte önlenebilir kanser vakalarının yaklaşık yüzde 48’ini oluşturduğunu belirtti.
Hava kirliliği ve enfeksiyonlar da etkili
Araştırmada hava kirliliği, enfeksiyonlar, obezite, fiziksel hareketsizlik, ultraviyole ışınlar ve mesleki maruziyetler de önemli risk faktörleri arasında gösterildi.
Doğu Asya’da kadınlarda görülen akciğer kanserlerinin yaklaşık yüzde 15’inin hava kirliliğiyle bağlantılı olduğu ifade edildi.
HPV kaynaklı kanserlere dikkat çekildi
Kadınlarda önlenebilir kanserlerin önemli bölümünün yüksek riskli HPV enfeksiyonundan kaynaklandığı belirtildi.
HPV’nin rahim ağzı kanserine yol açabildiği vurgulanırken, mevcut aşıların birçok vakayı önleyebildiği ancak dünya genelinde aşılama oranlarının hâlâ düşük olduğu kaydedildi.
‘En güçlü fırsatlardan biri’
Araştırmanın kıdemli yazarlarından Isabelle Soerjomataram, önlenebilir nedenlerle mücadele etmenin kanser yükünü azaltmak için en güçlü fırsatlardan biri olduğunu söyledi.
Araştırmacılardan André Ilbawi ise çalışmanın hükümetlere ve bireylere kanseri başlamadan önleme konusunda önemli veriler sunduğunu ifade etti.
Araştırma sonuçları Nature Medicine dergisinde yayımlandı.
